"R" səsinin tələffüzünün pozulmasının yaranma səbəbləri və həlli - DEFEKTOLOQ AÇIQLADI
Bəzi insanlar "R" səsini tələffüz edə bilmirlər və ya çətinliklə tələffüz edirlər. Buna uşaqlarda da, böyüklərdə də rast gəlirik. "R" səsinin tələffüzünün pozulmasının yaranma səbəbi nədir? Bu qüsur anadangəlmə olmur, sonradan yaranan problemlərdəndir. Bəs görəsən bu problemin həlli nədir?
Sonxeber.az mövzuyla bağlı loqoped, defektoloq Rufa Mirişlidən münasibət öyrənib.
Defektoloq bildirib ki, problemin səbəbini müəyyən etmək üçün loqopedlər ilk öncə artikulyar aparatın vəziyyətinə diqqət yetirir:
"Səslərin tələffüzünün pozulmasına loqopediyada "dislaliya" deyilir. Əgər bir uşaqda "d, r, t, s, c, s, ş" və s. kimi səslər pozularsa, dislaliyaya aid olunur. Biz loqopedlər ilk öncə artikulyar aparatın vəziyyətinə diqqət yetiririk. Əgər uşaqda artikulyar aparatda heç bir defekt yoxdursa, bu, mərkəzlə əlaqəli ola bilər. Mərkəzi sinir sisteminin funksional dəyişməsi buna səbəb ola bilər və ya mexaniki olaraq artikulyar aparatın anomaliyasıdır: damaq hündürdür, dilaltı pərdəsi var, dişləm yanlışdır. Uşağın yaşına uyğun problem də ola bilər. 3 yaşı var, "R" deyə bilmirsə, normaldır. Bu 5-6 yaşından sonra qüsur sayılacaq. O zaman da yoxlayırıq ki, anatomik quruluşdur, yoxsa funksional xarakter daşıyır? Aradan qalxma ehtimalının olub-olmamasını müəyyənləşdiririk. Biz loqopedlər müayinə zamanı diqqətlə yaşını, artikulyar aparatını, vəziyyətini, onun hərəkətliliyini nəzərdən keçiririk, bundan əlavə, valideynlərdə bu qüsurun olub-olmamasına baxırıq. Bu müşahidə olunursa, biz düşünə bilərik ki, bəlkə, uşaq valideynini təqlid edir? Uşaq danışıq formasının elə olduğunu normal qəbul etdiyi üçün onu özündə tətbiq edir.
Biz diqqət yetirməliyik ki, hansı nüansa görə uşaq "R" hərfini deyə bilmir. "R" səsinin koorreksiyası adətən 5 yaşdan sonra aparılır. Ola bilsin ki, bu, həftədə 2 və ya 3 dəfə olacaq. Zondlardan istifadə edərək və ya təqlid etdirərək bu səsi qoymaq olar. Amma zondlar iş prosesini daha da sürətləndirir. Çünki bu uşaq məktəbə getməlidir. Məktəbdə səsləri düzgün tələffüz etsin ki, hərfləri düzgün oxuya bilsin. Çünki gələcəkdə bizdə disqrafiya, disleksiya yarana bilər. Bu isə artıq oxu vərdişinə mane olar. Ona görə sürətləndirmək üçün mexaniki üsul daha əlverişlidir".
Aysel SƏFƏRZADƏ
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 1826 Tarix: 08 aprel 2022
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşŞanxay Əməkdaşlıq Təşkilatı ölkəmizin xarici siyasətində mühüm istiqamətlərdən biridir
Sentyabrın 1-də Qırğızıstanın Qırğızıstanın paytaxti Bişkek şəhərində Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının növbəti sammiti öz işinə başlayıb. Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının (ŞƏT) tədbirlərində iştirak etmək üçün avqustun 31-də Qırğız Respublikasına işgüzar səfərə gəlib. "ŞƏT-i
12:28 158 Azərbaycanın qlobal və regional diplomatiyada artan çəkisinin növbəti nümayişi
Bişkek sammiti: Azərbaycanın qlobal və regional diplomatiyada artan çəkisinin növbəti nümayişiAzərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının (ŞƏT) Bişkekdə keçiriləcək sammitində iştirak etmək üçün Qırğızıstana səfəri beynəlxalq siyasi gündəmin diqqətçəkən hadisələrindən biridir
14:14 202 "Ermənistanla yeni yerüstü nəqliyyat kommunikasiyalarının yaradılması üzərində çalışırıq"
"Azərbaycan artıq Ermənistana neft məhsulları tədarük edir və üçüncü ölkələrin yüklərinin tranzitini təmin edir". "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu sözləri Prezident İlham Əliyev "ŞƏT plyus" formatında görüşdə çıxışı zamanı bildirib. "Ermənistanla birlikdə qarşılıql
15:28 131 "ŞƏT-in gücü coğrafi mövqe, əhali, iqtisadi faktorlar baxımından malik olduğu miqyasdadır" - millət vəkili Rizvan Nəbiyev
Azərbaycan 2016-cı ildən ŞƏT-in dialoq tərəfdaşıdır və son illərdə təşkilatla əlaqələri daha da dərinləşdirir. Məlum olduğu kimi, Bişkekdə "ŞƏT plyus " formatında yüksək səviyyəli görüş start götürüb. Millət vəkili Rizvan Nəbiyev görüşlə bağlı BİG.AZ-a geniş açıqlama verib:. "Azərbaycanı
15:49 131 Bişkekdə mühüm görüş: Azərbaycan və Ermənistan arasında dialoq davam edir
Bişkekdə Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının (ŞƏT) Zirvə toplantısı çərçivəsində bir sıra mühüm görüşlər keçirilib. Onların arasında ən çox diqqət çəkən görüşlərdən biri Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev ilə Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyan arasında baş tutan görüş olub. Hər iki lider ŞƏT Zirvə toplantısınd
13:45 150 İnklüziv təhsildə yeni mərhələ: Azərbaycan məktəbləri hazırdırmı? - TƏHSİL EKSPERTİNDƏN AÇIQLAMA
2026-2027-ci tədris ilindən Azərbaycanda inklüziv təhsilin əhatə dairəsi genişləndiriləcək. Bununla bağlı yeni ümumi təhsil müəssisələrinin siyahısı təsdiqlənib və məktəblərdə xüsusi təhsil ehtiyacı olan uşaqların digər şagirdlərlə birlikdə təhsil alması üçün müvafiq şəraitin yaradılması nəzərdə tutulub
10:02 356 400 manat minimum əməkhaqqı ilə mənzil almaq mümkündür?
"MİDA mənzillərini güzəştli ipoteka ilə əldə etmək istəyən şəxslər üçün ilkin ödəniş minimum 10 faizdən başlayır. Güzəştli ipoteka üzrə faiz dərəcəsi 4 faizdən başlayır, kreditin müddəti isə 30 ilədək ola bilər. Məsələn, 72 min manat məbləğində kredit üçün aylıq ödəniş təxminən 533 manat təşki
14:42 174 ŞƏT-in 25 ili: Dayanıqlı sülh, inkişaf və tərəqqi naminə birlikdə
Azərbaycan Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatı üçün formal üzvlük statusundan daha çox, Avrasiya məkanının iqtisadi, logistik və enerji xəritəsini formalaşdıran vacib strateji tərəfdaşdır. Xəbər verildiyi kimi, Prezident İlham Əliyev Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının tədbirlərində iştirak etmək üçün avqustun 31-d
11:41 148 Günəş partlayışları və maqnit qasırğası riski: Sentyabrın ilk günləri üçün proqnoz
Sentyabrın 1-də və 2-də Günəşdə partlayış fəallığının əsasən aşağı səviyyədə olacağı gözlənilsə də, güc miqyasına görə sondan əvvəlki - M sinfinə aid partlayışların baş vermə ehtimalı var. TASS-a istinadən xəbər verir ki, bu barədə Tətbiqi Geofizika İnstitutu məlumat yayıb. Qurumun məlumatında qeyd olunu
15:56 129