Bahalaşmanın qarşısını almaq üçün hökumət hansı addımları atmalıdır? - İQTİSADÇIDAN AÇIQLAMA

Azərbaycanda son dövrlərdə ərzaq məhsullarının qiymətləri davamlı olaraq artır və bu artım həm gündəlik həyat xərclərini, həm də ailə büdcəsini ciddi şəkildə təsir edir. Maraqlıdır ki, pensiyaların artırıldığı dövrlərdə belə qiymət artımı daha sürətlənir, nəticədə vətəndaşların alıcılıq qabiliyyəti həqiqətən zəifləyir. Bu vəziyyət yalnız sosial narazılıq yaratmır, eyni zamanda iqtisadi ədalət və rifahın qorunması baxımından da ciddi suallar doğurur.

Bahalaşmanın qarşısını almaq və ailələrin həyat səviyyəsini qorumaq üçün hökumət bir sıra strateji addımlar ata bilər: ərzaq bazarına nəzarətin gücləndirilməsi, subsidiya mexanizmlərinin təkmilləşdirilməsi, idxal və istehsal zəncirlərində sabitliyin təmin olunması və qiymət artımına qarşı preventiv iqtisadi tədbirlərin tətbiqi bunlardan biridir. Əsas məsələ odur ki, bu addımlar yalnız qısa müddətli "yanğın söndürmə" xarakteri daşımamalı, həm də bazarın davamlı stabilliyi və vətəndaş rifahını qoruyacaq uzunmüddətli strategiyaya əsaslanmalıdır.
Mövzu ilə bağlı iqtisadçı Eyyub Kərimli BiG.AZ-a açıqlamasında bildirdi ki, hazırda bir ayın statistik göstəricilərinə əsaslanaraq demək olarki, ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə ciddi qiymət artımı müşahidə olunmur. Onun sözlərinə görə, əsasən ərzaq məhsullarının qiymətində artım var: "Hesab edirəm ki, qiymətlərin artımına səbəb təkcə pensiyalardakı artım deyil, digər sahələrdə də müəyyən qiymət artımıda bahalaşmaya səbəb ola bilər. Əlbbətdəki bu istiqamətdə atıla biləcək əsas məsələ idxal təzhizat kanallarının dahada şaxələndirilməsidir. Ölkədə rəqabət mühitinin dahada liberallaşdırılmasıdır. Bəzi daha iri bazar payı və inhisarçı mövqeydə olan şirkətlərin bazar payına ciddi nəzarət etməsidir. Bütün bunlar rəqabətliliyin artırılması, qiymət artımının qarşısını alan əsas səbəblərdən biridir.

Onuda qeyd etmək istərdim ki, bizdə bəzi hallarda süni qiymət artımı daha çox müşahidə olunur. Çünki bəzən topdansatış və pərakəndə satış qiymətləri arasındakı fərqi müqayisə edəndə, araşdıranda hiss olunur ki, çox ciddi marjalar təyin olunub. Buda əlbəttdəki süni qiymət artımıdır. Süni qiymət artımının qarşısının alınması üçün hesab edirəm ki, rəqabətliliyin dahada genişləndirilməsi və bu istiqamətdə daha böyük imkanların yaradılması, həmçinin orta və kiçik sahibkarların fəaliyyətinin stimullaşdırılmasına, bu cür halların qarşısının alınmasına geniş imkanlar yarada bilər".

Müəllif: İlkin Məmmədkərimov

Telegramda izləyin