Ürəyin daha tez qocalmasına səbəb olan vərdiş
Ürək sağlamlığından danışarkən insanların çoxu ilk növbədə düzgün qidalanma və fiziki aktivliyi düşünür. Şübhəsiz ki, bunlar vacibdir. Lakin kardioloqlar qeyd edirlər ki, ürək-damar sistemini səssiz şəkildə qocaldan daha bir amil var yuxu çatışmazlığı.
Lent.az xarici mediaya istinadən bildirir ki, dietoloq və terapevt Andrea Mathisin sözlərinə görə, yuxu sadəcə istirahət deyil, həm də bərpa prosesidir. O, qan təzyiqinə, qanda şəkərin səviyyəsinə, iltihabi proseslərə və hətta ürək ritminə təsir göstərir. Milli Ürək İnstitutunun məlumatına əsasən, yuxu pozuntuları və ya xroniki yuxusuzluq ürəyə əlavə yük yaradan dəyişikliklərə səbəb ola bilər.
Yuxu çatışmazlığı ürəyə necə təsir edir?
Arterial təzyiqin yüksəlməsi
Kardioloq Elizabet Klodas bildirir: "Bütün canlılar yatır və bu, yuxunun həyati vacib proses olduğunu göstərir. Yuxu azlığı və ya keyfiyyətsiz yuxu orqanizmə birbaşa təsir edir".
Araşdırma göstərib ki, xroniki yuxusuzluq simpatik sinir sisteminin tonusunu artırır. Bu isə orqanizmin daimi "mübarizə və ya qaç" vəziyyətində qalmasına səbəb olur. Nəticədə arterial təzyiq yüksəlir və aritmiya riski artır. Zamanla ürək daha intensiv işləməyə məcbur qalır, ürək əzələsi qalınlaşır, damarlar zədələnir və ürək-damar sistemi daha tez qocalır.
İltihabi proseslərin güclənməsi
Digər araşdırmaya görə, iltihab aterosklerozun damarlarda lövhəciklərin toplanmasının əsas səbəblərindən biridir.
Dietoloq Daniel Smayli izah edir ki, yuxu azlığı C-reaktiv zülal və interleykin-6 kimi iltihab markerlərinin səviyyəsini artırır. Xroniki iltihab damarların daxili qatını zədələyir, lövhəciklərin əmələ gəlməsini sürətləndirir və ürək-damar riskini yüksəldir.
İnsulinə həssaslığın azalması
Xroniki yuxusuzluq qlükoza tənzimlənməsini də pozur. Hətta qısa müddətli yuxu azalması belə insulinə həssaslığı aşağı salır. Bu isə qanda şəkərin artmasına və 2-ci tip diabet riskinin yüksəlməsinə səbəb olur. Diabet isə damar sisteminə əlavə yük yaradır və ateroskleroz riskini artırır.
Klodas əlavə edir ki, yuxusuzluq insanları ümumilikdə sağlam həyat tərzindən uzaqlaşdırır: yorğunluq idmana həvəsi azaldır, sağlam qida seçimlərini çətinləşdirir və nəticədə şəkərə nəzarət zəifləyir.
Nə qədər yatmaq lazımdır?
Optimal yuxu müddəti fərdi olsa da, mütəxəssislər gündə 7-9 saat yatmağı tövsiyə edirlər. Əgər yuxu rejimi ilə bağlı çətinliklər varsa, mütləq həkimlə məsləhətləşmək lazımdır.
Yuxunu yaxşılaşdırmaq və ürəyi qorumaq üçün nə etməli?
Gündəlik fiziki aktivlik sirkadiyal ritmləri tənzimləyir, stress hormonlarını azaldır və yuxu keyfiyyətini artırır. Yatmazdan əvvəl alkoqoldan imtina spirt tez yuxuya getməyə kömək etsə də, sonradan yuxunu pozur. Onun əvəzinə su və ya çobanyastığı çayı seçmək daha məqsədəuyğundur.
Yatmazdan əvvəl ekran vaxtını azaltmaq mavi işıq melatonin ifrazını azaldır və orqanizmin istirahətə hazırlaşmasına mane olur. Axşam düzgün qidalanma melatonin, maqnezium və kaliumla zəngin qidalara üstünlük vermək, ağır və şirin yeməklərdən uzaq durmaq vacibdir.
Bu sadə dəyişikliklər yalnız yuxunu yaxşılaşdırmır, həm də ürəyə düşən yükü azaldaraq onun daha gec qocalmasına və damar sağlamlığının qorunmasına kömək edir.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 881 Tarix: 05 mart 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşEbola ilə bağlı dəhşətli proqnoz: Gündə 1000 nəfər ölə bilər
Konqo Demokratik Respublikasında (KDR) Ebola virusunun yayılması ilə bağlı vəziyyətin daha da ağırlaşa biləcəyi bildirilir. "Actualité" nəşrinə istinadən xəbər verir ki, bu barədə ölkənin sosial və humanitar işlər naziri Eva Bazaiba Masudi açıqlama verib. Nazirin sözlərinə görə, virus İtur
13:10 0 Ağsuda çətənə kolu yetişdirən şəxs tutulub
Ağsu Rayon Polis Şöbəsinin əməkdaşlarının keçirdikləri əməliyyatlar nəticəsində narkotik tərkibli bitkiləri kultivasiya etməkdə şübhəli bilinən əvvəllər məhkum olunmuş 51 yaşlı Amil Nağıyev saxlanılıb. xəbər verir ki, bu barədə Daxili İşlər Nazirliyi məlumat yayıb. Bildirilib ki, onun yaşadığı ünvanda
04.07.2026 183 Ağdamda FACİƏ: Ata və azyaşlı övladı öldü
Ağdam rayonunda bir ailənin iki üzvü faciəli şəkildə ölüb. -ın məlumatına görə, hadisə rayonun Xaçındərbənd kəndi ərazisində baş verib. Kənd sakini olan kişi iki azyaşlı övladı ilə Xatın su anbarında çimərkən batıblar. Ata və azyaşlı övladının biri boğulub, digər azyaşlı isə xilas edilib. Faktla bağl
04.07.2026 269 İt dişləməsi nəticəsində burnunu itirən xəstəyə yeni burun formalaşdırıldı - Azərbaycanda unikal əməliyyat
Azərbaycan Tibb Universitetinin (ATU) Tədris Cərrahiyyə Klinikasında mürəkkəb və yüksək peşəkarlıq tələb edən unikal rekonstruktiv burun əməliyyatı uğurla icra olunub. Əməliyyat ATU-nun Ağız, üz və çənə cərrahlığı kafedrasının müdiri, professor Çingiz Rəhimovun rəhbərliyi altında plastik, estetik v
04.07.2026 265 Millət vəkilinin evindən QIZIL ALT PALTARI TAPILDI - FOTO
İraqda keçirilən antikorrupsiya əməliyyatı zamanı millət vəkili Hind əl-Abbasinin evindən 57 milyon dollar nağd pul, 27 kiloqram qızıl və qızıldan hazırlanmış alt paltarları tapılıb. BİG.AZ -a istinadla xəbər verir ki, bu barədə xarici KİV məlumat yayıb. Məlumata görə, istintaq çərçivəsində parlamen
00:23 302 "Haaretz": İsrail "erməni soyqırımı"nı tanımaqla heç nə qazanmayacaq
İsrail "erməni soyqırımı"nı tanımaq üçün uğursuz məqam seçib və ölkə bu qərardan heç nə qazanmayacaq. "Report" xəbər verir ki, bu barədə İsrailin "Haaretz" nəşri diplomatik mənbəyə istinadən məlumat yayıb. Bildirilib ki, bu qərar (İsrail hökumətinin - red.) Ermənistanı
04.07.2026 201 Sığorta ödənişlərinin verilməsi qaydasında dəyişiklik edilir
Sığorta ödənişləri sığorta olunanın əlilliyinin müəyyən edilməsi ilə deyil, peşə əmək qabiliyyətinin itirilməsi dərəcəsinə uyğun olaraq ödəniləcək. BİG.AZ Trend-ə istinadən bildirir ki, bu məsələ Milli Məclisin Əmək və sosial siyasət komitəsinin bu gün videokonfrans formatında keçirilən iclasının gündəliyind
04.07.2026 181 Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi: Abşeronda çəyirtkələrlə bağlı vəziyyət iqlim dəyişiklikləri ilə əlaqəlidir
Abşeron ərazisində müşahidə edilən çəyirtkələrlə bağlı vəziyyət Aqrar Xidmətlər Agentliyinin tam nəzarəti altındadır. Bu barədə "Report"a Kənd Təsərrüfatı Nazirliyindən bildirib. Məlumata əsasən, son günlər Abşeron yarımadasında, xüsusən də dənizkənarı ərazilərdə çəyirtkələrin kütləvi şəkild
04.07.2026 191 VƏFAT EDƏN HƏR 10 ŞƏXSDƏN 4-Ü... - Pensiyaçılarla bağlı ACI STATİSTİKA
Məlum olduğu kimi, Azərbaycanda 1 iyul 2026-cı il tarixindən etibarən qadınların pensiya yaşı da 65 yaşa çatdırılıb. Bununla da ölkədə həm kişilər, həm də qadınlar üçün yaşa görə əmək pensiyasına çıxmaq hüququ 65 yaşda yaranır. Məlumat üçün bildirək ki, qadınların pensiya yaşı son 12 ildə mərhələli şəkild
00:50 274