Ürəyin daha tez qocalmasına səbəb olan vərdiş
Ürək sağlamlığından danışarkən insanların çoxu ilk növbədə düzgün qidalanma və fiziki aktivliyi düşünür. Şübhəsiz ki, bunlar vacibdir. Lakin kardioloqlar qeyd edirlər ki, ürək-damar sistemini səssiz şəkildə qocaldan daha bir amil var yuxu çatışmazlığı.
Lent.az xarici mediaya istinadən bildirir ki, dietoloq və terapevt Andrea Mathisin sözlərinə görə, yuxu sadəcə istirahət deyil, həm də bərpa prosesidir. O, qan təzyiqinə, qanda şəkərin səviyyəsinə, iltihabi proseslərə və hətta ürək ritminə təsir göstərir. Milli Ürək İnstitutunun məlumatına əsasən, yuxu pozuntuları və ya xroniki yuxusuzluq ürəyə əlavə yük yaradan dəyişikliklərə səbəb ola bilər.
Yuxu çatışmazlığı ürəyə necə təsir edir?
Arterial təzyiqin yüksəlməsi
Kardioloq Elizabet Klodas bildirir: "Bütün canlılar yatır və bu, yuxunun həyati vacib proses olduğunu göstərir. Yuxu azlığı və ya keyfiyyətsiz yuxu orqanizmə birbaşa təsir edir".
Araşdırma göstərib ki, xroniki yuxusuzluq simpatik sinir sisteminin tonusunu artırır. Bu isə orqanizmin daimi "mübarizə və ya qaç" vəziyyətində qalmasına səbəb olur. Nəticədə arterial təzyiq yüksəlir və aritmiya riski artır. Zamanla ürək daha intensiv işləməyə məcbur qalır, ürək əzələsi qalınlaşır, damarlar zədələnir və ürək-damar sistemi daha tez qocalır.
İltihabi proseslərin güclənməsi
Digər araşdırmaya görə, iltihab aterosklerozun damarlarda lövhəciklərin toplanmasının əsas səbəblərindən biridir.
Dietoloq Daniel Smayli izah edir ki, yuxu azlığı C-reaktiv zülal və interleykin-6 kimi iltihab markerlərinin səviyyəsini artırır. Xroniki iltihab damarların daxili qatını zədələyir, lövhəciklərin əmələ gəlməsini sürətləndirir və ürək-damar riskini yüksəldir.
İnsulinə həssaslığın azalması
Xroniki yuxusuzluq qlükoza tənzimlənməsini də pozur. Hətta qısa müddətli yuxu azalması belə insulinə həssaslığı aşağı salır. Bu isə qanda şəkərin artmasına və 2-ci tip diabet riskinin yüksəlməsinə səbəb olur. Diabet isə damar sisteminə əlavə yük yaradır və ateroskleroz riskini artırır.
Klodas əlavə edir ki, yuxusuzluq insanları ümumilikdə sağlam həyat tərzindən uzaqlaşdırır: yorğunluq idmana həvəsi azaldır, sağlam qida seçimlərini çətinləşdirir və nəticədə şəkərə nəzarət zəifləyir.
Nə qədər yatmaq lazımdır?
Optimal yuxu müddəti fərdi olsa da, mütəxəssislər gündə 7-9 saat yatmağı tövsiyə edirlər. Əgər yuxu rejimi ilə bağlı çətinliklər varsa, mütləq həkimlə məsləhətləşmək lazımdır.
Yuxunu yaxşılaşdırmaq və ürəyi qorumaq üçün nə etməli?
Gündəlik fiziki aktivlik sirkadiyal ritmləri tənzimləyir, stress hormonlarını azaldır və yuxu keyfiyyətini artırır. Yatmazdan əvvəl alkoqoldan imtina spirt tez yuxuya getməyə kömək etsə də, sonradan yuxunu pozur. Onun əvəzinə su və ya çobanyastığı çayı seçmək daha məqsədəuyğundur.
Yatmazdan əvvəl ekran vaxtını azaltmaq mavi işıq melatonin ifrazını azaldır və orqanizmin istirahətə hazırlaşmasına mane olur. Axşam düzgün qidalanma melatonin, maqnezium və kaliumla zəngin qidalara üstünlük vermək, ağır və şirin yeməklərdən uzaq durmaq vacibdir.
Bu sadə dəyişikliklər yalnız yuxunu yaxşılaşdırmır, həm də ürəyə düşən yükü azaldaraq onun daha gec qocalmasına və damar sağlamlığının qorunmasına kömək edir.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 882 Tarix: 05 mart 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş7 yaşında 116 kilo çəkisi olan uşaq ürək çatışmazlığından öldü
ABŞ-da 7 yaşlı Kasper O'Brayenin ölümündən sonra valideynləri cinayət, işgəncə və uşaq istismarında ittiham olunurlar. Hakimiyyət orqanları iddia edir ki, öldüyü zaman 116 kiloqram çəkidə olan uşaq illərdir baxımsız qalıb və lazımi tibbi yardım almayıb. Hadisə yerinə gələn təcili yardım həkimlərini
13:40 0 Tramp: "Xameneinin vida mərasimi ilə əlaqədar İranla danışıqlara bir həftə fasilə verdik"
ABŞ Prezidenti Donald Tramp Əli Xameneinin vida mərasimi ilə əlaqədar İranla aparılan danışıqlarda bir həftə fasilə elan edib. xəbər verir ki, bu barədə TASS məlumat yayıb. "Onlar razılığa gəlmək üçün can atırlar. Çarəsiz şəkildə razılaşmaq istəyirlər. Vida mərasimi səbəbindən onlara bir həftə vax
04.07.2026 207 Zelenski: Ukraynada yol qəzası olub, 12 nəfər ölüb
Ukraynanın Nikolayev vilayətində mikroavtobusun yük maşını ilə toqquşması nəticəsində 12 nəfər ölüb. Bu barədə "Report" Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenskinin teleqram kanalına istinadən xəbər verir. "Hazırkı vəziyyətə görə 12 nəfərin öldüyü təsdiqlənib. Yaralanan altı nəfər xəstəxanay
11:00 143 "AzerGold" QSC-nin fəaliyyətə başlamasının 10 illiyi münasibətilə Fəxri xiyaban və Şəhidlər xiyabanı ziyarət olunub
"AzerGold" QSC-nin fəaliyyətə başlamasının 10-cu ildönümü münasibətilə dövlət şirkəti və onun törəmə müəssisələri - "Daşkəsən Dəmir Filiz" MMC və "AzerBlast" MMC-nin rəhbər heyəti Fəxri xiyabanda Ümummilli Lider Heydər Əliyevin əziz xatirəsini dərin ehtiramla yad edib, abidəs
11:32 118 Mali ordusu terrorçuların hücumlarından sonra vəziyyəti nəzarətə götürüb
Mali Silahlı Qüvvələri ölkənin bir sıra şəhərlərində terrorçuların səhər saatlarında həyata keçirdiyi silsilə hücumlardan sonra vəziyyəti nəzarətə götürüb. "Report" "Reuters"ə istinadən xəbər verir ki, bu barədə hərbi idarədən bildirilib. "Əsgərlər bütün hücumları qətiyyətl
14:30 0 Azərbaycanda ən çox BU XƏSTƏLİK CAN ALIR
Azərbaycanda əhali arasında qeydə alınan ölüm hallarının əsas səbəbləri məlum olub. Dövlət Statistika Komitəsinin, Səhiyyə Nazirliyi və TƏBİB-in rəsmi hesabatlarına istinadən aparılan təhlillər göstərir ki, ölkədə ölüm göstəricilərində müsbət dinamika - azalma meyli müşahidə olunsa da, bəzi xəstəliklə
00:15 275 Türkiyə ilə Kanada əməkdaşlığı genişləndirmək niyyətindədir
Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Kanada Baş naziri Mark Karni ilə telefon danışığı aparıb. "Report" xəbər verir ki, bu barədə Türkiyə Prezident Administrasiyası məlumat yayıb. Bildirilib ki, telefon danışığı zamanı Türkiyə-Kanada ikitərəfli münasibətləri, eləcə də regional və qloba
13:20 0 Macarıstanda yeni konstitusiya hazırlanacaq, ümumxalq referendumu keçiriləcək
Macarıstanın Baş naziri Peter Madyar prezidentin hakimiyyətdən kənarlaşdırılmasına dair Konstitusiyaya dəyişikliklər layihəsini parlamentə təqdim edib. "Report" "Index"ə istinadən xəbər verir ki, Madyar bu barədə videomüraciətində bildirib. "Bu gün parlamentə təqdim edilən hə
13:30 0 Ağsuda çətənə kolu yetişdirən şəxs tutulub
Ağsu Rayon Polis Şöbəsinin əməkdaşlarının keçirdikləri əməliyyatlar nəticəsində narkotik tərkibli bitkiləri kultivasiya etməkdə şübhəli bilinən əvvəllər məhkum olunmuş 51 yaşlı Amil Nağıyev saxlanılıb. xəbər verir ki, bu barədə Daxili İşlər Nazirliyi məlumat yayıb. Bildirilib ki, onun yaşadığı ünvanda
04.07.2026 183