ABŞ Qrenlandiyanı işğal etsə nə baş verər? NATO üçün fəlakət ssenarisi
"ABŞ-ın Qrenlandiyanı işğal etməsi ssenarisi qlobal təhlükəsizlik baxımından ən ekstremal və dağıdıcı hipotetik variantlardan biri hesab olunur. Bu addımın "III Dünya müharibəsi"ni başlayacağı iddiası bəzən şişirdilmiş kimi səslənsə də, tamamilə əsassız deyil. Belə bir müdaxilə NATO-nun əsaslarını sarsıda, transatlantik təhlükəsizlik sistemini çökdürə və genişmiqyaslı qarşıdurmalar zəncirini işə sala bilər".
Bunu BiG.AZ-a açıqlamasında politoloq Tural İsmayılov bildirib.
O, qeyd edib ki, Qrenlandiya Danimarka Krallığının avtonom ərazisidir və Danimarka NATO-nun qurucu üzvlərindən biridir. Alyansın 5-ci maddəsinə əsasən, üzvlərdən birinə edilən hücum bütün NATO-ya qarşı hücum kimi qiymətləndirilir. ABŞ-ın Qrenlandiyaya hərbi müdaxiləsi faktiki olaraq Danimarkaya qarşı aqressiya olardı və bu maddənin işə düşməsi zərurəti yaranardı. Bu isə NATO tarixində ilk dəfə bir üzv dövlətin digərinə hücumu anlamına gələr, alyansın parçalanmasına və ya faktiki olaraq funksiyasını itirməsinə səbəb ola bilərdi:
"Hərbi baxımdan Qrenlandiyanın ələ keçirilməsi ABŞ üçün çətin deyil: adanın əhalisi azdır, müasir ordusu yoxdur və ABŞ-ın Thule Hava Bazası artıq ərazidə yerləşir. Lakin məsələ hərbi üstünlük deyil, siyasi və strateji nəticələrdir. Belə bir işğal beynəlxalq hüququ, xüsusilə BMT Nizamnaməsinin güc tətbiqini qadağan edən 2(4)-cü maddəsini kobud şəkildə pozar və ABŞ-ı aqressor dövlət mövqeyinə çıxarar.
Bu addım Rusiya və Çin kimi rəqiblər üçün Qərb blokunun zəiflədilməsi baxımından ciddi fürsətlər yarada bilərdi. Rusiya Baltikyanı bölgədə və ya Ukraynada daha sərt addımlar ata, Çin isə Tayvan və Cənubi Çin dənizi məsələlərində mövqelərini gücləndirə bilərdi.
Klassik anlamda - yəni qlobal nüvə müharibəsi formasında - III Dünya müharibəsi ehtimalı aşağıdır. Lakin NATO-nun dağılması, ABŞ-Avropa münasibətlərinin kəskinləşməsi, ticarət müharibələri, sanksiyalar və regional münaqişələrin artması "soyuq müharibədən sonrakı" beynəlxalq nizamın faktiki sonu demək olardı.
Nəticə etibarilə, ABŞ-ın Qrenlandiyanı işğal etməsi birbaşa III Dünya müharibəsini başlatmasa da, NATO-nun sonu, Qərb alyansının parçalanması və yeni qlobal qarşıdurma erasının başlanğıcı ilə nəticələnə bilərdi. Bu isə müasir mənada "dünya müharibəsi effekti" yaradan, strateji baxımdan məntiqsiz və siyasi intihar xarakterli addım kimi qiymətləndirilir".
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 634 Tarix: 22 yanvar 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşAeroportda türkiyəli əsgərləri belə salamladı - Video
Hazırda Türkiyədə səfərdə olan ABŞ Prezidenti Donald Trampın fəxri qarovulun əsgərlərini türkcə salamlaması diqqət çəkib. "Qafqazinfo" Türkiyə mətbuatına istinadən xəbər verir ki, bu, Trampın Ankara hava limanında rəsmi qarşılama mərasimi zamanı baş verib. Belə ki, təyyarədən eniş edən AB
07.07.2026 265 Venesuelada zəlzələlər nəticəsində ölənlərin sayı 3535-ə çatıb, minlərlə insan evsiz qalıb
Venesuelada baş verən iki zəlzələ nəticəsində ölənlərin sayı 3535-ə çatıb. Rəsmilər bazar ertəsi bildiriblər ki, fəlakət paytaxt və yaxınlıqdakı sahil ərazilərini vurduqdan bir həftədən çox müddət sonra təxminən 18.00 insan evsiz qalıb. BİG.AZ Reuters-ə istinadən xəbər verir ki, parlamentin aparıcı üzv
07.07.2026 199 Prezident İlham Əliyevlə bağlı sorğudan diqqətçəkən nəticələr
"Keçirilən son ictimai rəy sorğusunun nəticələri Prezident İlham Əliyevə cəmiyyətdə yüksək etimadın olduğunu bir daha nümayiş etdirib. Sorğuda əks olunan rəqəmlər respondentlərin dövlət başçısının fəaliyyətinə və həyata keçirdiyi siyasətə münasibətini aydın şəkildə ortaya qoyur". Bunu BİG.AZ-a
07.07.2026 259 Portuqaliya millisinə kimin rəhbərlik edəcəyi AÇIQLANIB
Portuqaliya millisinin yeni baş məşqçisi Jorje Jezuş olacaq. xarici KİV-ə istinadla bildirir ki, mənbənin məlumatına görə, 71 yaşlı portuqaliyalı məşqçi Portuqaliya Futbol Federasiyası (FPF) prezidentinin baş məşqçi vəzifəsinə əsas namizədidir. Jezuşun Portuqaliyanın İspaniya və Mərakeşlə birgə ev sahibliy
07.07.2026 193 Daha bir yeniyetmə dənizdə batdı
Dünən axşam FHN-in "112" qaynar telefon xəttinə Xəzər rayon Mərdəkan qəsəbəsində dənizdə nəzarətsiz ərazidə 1 nəfərin batması barədə ilkin məlumat daxil olub. "Qafqazinfo" nazirliyin Mətbuat xidmətinə istinadən xəbər verir ki, FHN-in Kiçikhəcmli Gəmilərə Nəzarət və Sularda Xilasetm
07.07.2026 312 ABŞ rəsmisi Hörmüz boğazının təhlükəsizliyi məsələsinin NATO sammitində müzakirə olunacağını gözləyir
ABŞ-ın yüksək vəzifəli rəsmisi bazar günü bildirib ki, Tramp administrasiyası NATO liderlərinin bu həftə Ankarada görüşəcəyi zaman Hörmüz boğazındakı təhlükəsizliyin müzakirə olunacaq mövzular arasında olacağını gözləyir. BİG.AZ CNN-ə istinadən xəbər verir ki, ABŞ-ın yüksək vəzifəli rəsmisi bildiri
07.07.2026 197 Mark Rütte: NATO dronlarla mübarizə vasitələrinə 40 milyard dollar ayıracaq
NATO-ya üzv ölkələr qarşıdakı beş ildə pilotsuz uçuş aparatlarından müdafiə sistemlərinin inkişafına 40 milyard dollardan çox vəsait yönəldəcək. "Report" "Jerusalem Post"a istinadən xəbər verir ki, bu barədə NATO-nun Baş katibi Mark Rütte Ankarada keçirilən müdafiə sənayesi forumund
07.07.2026 142 2029-cu ildə əhali siyahıya alınacaq
2029-cu ildə Azərbaycanda əhalinin siyahıyaalınması keçiriləcək. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, Prezident İlham Əliyev bununla bağlı Fərman imzalayıb. Fərmana əsasən, Azərbaycanda 2029-cu il oktyabrın 1-nə olan vəziyyət üzrə əhalinin növbəti siyahıyaalınması həmin ilin oktyabrın 1-dən 31-də
07.07.2026 229 Dünyanın ən böyük ayağına sahib qadın
ABŞ sakini Tanya Herbert dünyanın ən böyük ayağına sahib qadın kimi Ginnesin Rekordlar Kitabına düşüb. Onun qeyri-adi bədən ölçüləri gündəlik həyatına ciddi təsir göstərir və ən böyük problemi uyğun ayaqqabı tapmaqdır. xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, ABŞ-ın Texas ştatında yaşayan Tanya Herber
07.07.2026 249