İnsanlar Yerdə qlobal üstünlüyə necə nail oldu - ARAŞDIRMA
İnsanlar Yer kürəsi üzrə elə sürətlə yayılıb ki, bu, heç bir digər vəhşi onurğalı ilə müqayisə oluna bilməz. Biz səhralarda, tropik meşələrdə, yüksək dağlarda və kəskin soyuq şəraitdə yaşayırıq. Əksər heyvanlar isə bu mühitlərin cüzi bir hissəsinə belə uyğunlaşa bilmir.
Lent.az xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, yeni araşdırmalar cavabın genlərdə deyil - mədəniyyətdə olduğu qənaətinə gəlib.
İnsanlar qlobal üstünlüyə necə nail oldu?
İnsanlar genetik uyğunlaşmanın yavaş prosesini gözləmədən mədəni təkamül sayəsində - alətlərin, biliklərin və sosial normaların sürətli yayılması vasitəsi ilə qlobal səviyyədə dominant olublar.
İnsanlar yeni mühitlərə köçəndə, arktik soyuğa, tropik meşələrə, səhralara və ya dağlara uyğunlaşmaq üçün genetik mutasiyaları gözləməli olmurdular. Bunun əvəzinə insanlar texnologiyalar, ekoloji biliklər və əməkdaşlığa əsaslanan sosial qaydalar vasitəsilə uyğunlaşırdılar. Geyim, yaşayış yerləri, ov strategiyaları, qida emalı və sosial təşkilatlanma kimi yeniliklər sosial öyrənmə yolu ilə sürətlə yayılırdı.
Tədqiqatlar göstərir ki, mədəniyyət sadəcə biologiyanın üzərində əlavə bir qat deyil. Bu, insanın sürətlə uyğunlaşmasına və yayılmasına imkan verən güclü təkamül mexanizmidir.
Məhz buna görə də bizə dünyanı "ələ keçirmək" üçün milyonlarla il lazım olmadı. Bizə sadəcə genlərdən daha sürətli yayılan ideyalar lazım idi.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 843 Tarix: 15 aprel 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş3 oktyabr Azərbaycanın gələcək yolunu müəyyənləşdirən tarixi gündür
"3 oktyabr Azərbaycan xalqının və müstəqil dövlətçiliyimizin tarixində xüsusi əhəmiyyət daşıyan günlərdən biridir. 1993-cü il oktyabrın 3-də keçirilmiş ümumxalq səsverməsi nəticəsində Ulu Öndər Heydər Əliyevin Azərbaycan Respublikasının Prezidenti seçilməsi ölkəmizin taleyində mühüm dönüş nöqtəs
15:14 149 Suverenlik Azərbaycanın xarici siyasət strategiyasıdır
"Prezident İlham Əliyevin oktyabrın 2-də Yeni Azərbaycan Partiyasının VII Qurultayındakı çıxışı ölkənin hazırkı inkişaf mərhələsinin mühüm xüsusiyyətlərindən birini aydın şəkildə ortaya qoydu: artıq bu gün suverenlik yalnız hüquqi kateqoriya və ya ərazi bütövlüyünün bərpasının nəticəsi kimi nəzərdə
13:20 158 Rusiya rəsmisi "Tramp Marşrutu" ilə bağlı Ermənistana dair iddia irəli sürüb
Rusiya Təhlükəsizlik Şurası katibinin müavini Aleksey Şevtsovun sözlərinə görə, Ermənistanda "Tramp Marşrutu"nun ABŞ tərəfindən idarə olunması ölkədə Amerika özəl hərbi şirkətlərinin (PMC) və kəşfiyyat infrastrukturunun yaradılmasına gətirib çıxara bilər. xəbər verir ki, bu barədə TASS məluma
10:49 176 Azərbaycanın tranzit potensialının artmasına təsir edən amilləri açıqlanıb
Bu il Azərbaycan ərazisindən tranzit yükdaşımalarının həcminin 16 milyon tona çatacağı gözlənilir, uzunmüddətli perspektivdə isə bu göstəricinin 30 milyon tona çatdırılması hədəflənir. Bunu "Report"a açıqlamasında iqtisadçı-ekspert Eldəniz Əmirov Prezident İlham Əliyevin Yeni Azərbaycan Partiyasını
16:20 99 Azərbaycanda 9 ayda 105 uşaq övladlığa verilib - STATİSTİKA
Azərbaycanda cari ilin ötən dövrü ərzində valideyn himayəsindən məhrum olmuş 105 uşaq övladlığa verilib. Bu barədə Teleqraf-ın sorğusuna cavab olaraq Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi tabeliyindəki Sosial Xidmətlər Agentliyindən bildirilib. Övladlığa verilən uşaqlardan 53-ü qız, 52-si isə oğlandır
02.10.2026 231 ABŞ raketləri 3 dəfə uzağa uçacaq: Pentaqon tələbləri dəyişdi
ABŞ Müdafiə Nazirliyi (Pentaqon) HIMARS sistemlərində istifadə olunan yeni nəsil raketlər üçün tələbləri sərtləşdirib. BİG.AZ xarici KİV-ə istinadla xəbər verir ki, söhbət HIMARS buraxılış qurğusunun özünün dəyişdirilməsindən deyil, onun üçün nəzərdə tutulan raketlərin imkanlarının artırılmasından gedir
11:10 167 3 oktyabr - Azərbaycanın taleyində dönüş nöqtəsi
"3 oktyabr 1993-cü il Azərbaycan tarixinin yaddaşında adi bir seçki günü kimi qalmayıb. Bu tarix müstəqilliyini yenicə bərpa etmiş, lakin müstəqilliyini qoruyub saxlamaq üçün ağır sınaqlardan keçən Azərbaycanın siyasi həyatında yeni mərhələnin başlanğıcı kimi tarixə düşüb. Həmin gün Ümummilli lide
15:49 123 Buryatiyada insanların həyatına təhlükə yaradan 330-dan çox ayı zərərsizləşdirilib
Mütəxəssislər Buryatiyada yaşayış məntəqələrinə yaxınlaşaraq insanlar üçün təhlükə yaradan 330-dan çox ayını zərərsizləşdiriblər. "Report" xəbər verir ki, bu barədə TASS "Burprirodnadzor"a istinadən məlumat yayıb. "İnsanlar üçün təhlükə yaradan 331 ayı zərərsizləşdirilib. Buryatiyad
17:40 0 Polisdən Bakı və Gəncədə əməliyyat: Xaricdən idarə olunan şəbəkə ifşa edildi - Video
Daxili İşlər Nazirliyi (DİN) Baş Narkotiklərlə Mübarizə İdarəsinin əməkdaşları tərəfindən 68 kiloqram narkotik vasitə və 1600 ədəd narkotik tərkibli həb dövriyyədən çıxarılıb. xəbər verir ki, bu barədə DİN məlumat yayıb. Bildirilib ki, paytaxt ərazisində, eləcə də Gəncə şəhərində keçirilən tədbirlərl
16:26 91