Günəşin ürəyindəki ritm dəyişdi: Qlobal rabitə şəbəkələri təhlükə altındadır?
Günəş ilk baxışda sakit və sabit parlayan bir kürə kimi görünsə də, alimlər onun daxilində baş verən proseslərin getdikcə daha qeyri-adi xarakter aldığını bildirir. Helioseysmologiya adlanan xüsusi metod sayəsində 40 ilə yaxın müddətdə toplanan məlumatlar Günəşin daxili quruluşunda əvvəllər müşahidə olunmamış dəyişiklikləri ortaya çıxarıb.
Qaynarinfo-nun məlumatına görə, Birmingem Günəş Titrəyişləri Şəbəkəsi (BiSON) tərəfindən 1987-ci ildən bəri aparılan müşahidələr göstərir ki, ulduzun "ritmik döyüntüləri" ilə səthdə müşahidə edilən aktivlik arasında əlaqə zəifləməyə başlayıb. Normalda 11 illik dövrlərlə dəyişən Günəş fəaliyyəti 25-ci dövrün pik mərhələsini geridə qoysa da, yeni araşdırma daha dərin bir uyğunsuzluğa işarə edir. 23-cü dövrdən bəri ilk dəfə olaraq, daxili titrəyişlər ilə səthdəki günəş ləkələri və aktivlik arasında əlaqə qismən qopub. 24-cü dövrün zəif keçməsi və 25-ci dövrdə də səth aktivliyinin aşağı olması, bu dəyişimin davam etdiyini göstərir.
Daxildə güclü, səthdə zəif aktivlik
Araşdırmalara görə, Günəşin daxilindən gələn sismik siqnallar ulduzun içində güclü maqnit proseslərinin davam etdiyini göstərir. Lakin bu enerji səthə əvvəlki kimi çıxmır və fotosfer qatının daha yaxınında "toplanmış" kimi görünür.
Tədqiqatın rəhbəri professor Bill Çaplin bildirir ki, Günəşin daxili dinamikası aktiv qalmasına baxmayaraq, səthdə müşahidə edilən zəiflik bu enerjinin fərqli şəkildə davranmağa başladığını göstərir. Bu isə ulduzun uzunmüddətli davranış modelində dəyişiklik ehtimalını gündəmə gətirir.
Yale Universitetindən professor Sarbani Basu da bu nəticələri dəstəkləyərək, daxili titrəyişlər və səth aktivliyi arasındakı bu yeni uyğunsuzluğun sadəcə zəifləmə ilə izah edilə bilməyəcəyini vurğulayır.
Yer üçün potensial risklər
Bu dəyişikliklərin Yerə təsiri isə diqqət mərkəzindədir. Günəşdəki maqnit prosesləri gücləndikdə və ya qeyri-sabitləşdikdə, geomaqnit fırtınalar yarana bilər. Bu fırtınalar isə peyklərə, qlobal rabitə sistemlərinə və elektrik şəbəkələrinə ciddi təsir göstərə bilər.
Alimlər bildirir ki, gələcəkdə kosmik hava proqnozlarının daha dəqiq olması üçün Günəşin daxili qatlarında baş verən bu dəyişikliklərin daha yaxşı anlaşılması vacibdir.
2030-cu ildə gözlənilən yeni dövr
Hazırda tədqiqatçılar bu dəyişimin müvəqqəti olub-olmadığını araşdırır. BiSON teleskop şəbəkəsi vasitəsilə 25-ci dövrün qalan mərhələsi və 2030-cu ildə başlaması gözlənilən 26-cı dövr yaxından izlənilir.
Elmi ictimaiyyətin əsas sualı isə dəyişən bu "ritmin" müvəqqəti dalğalanma, yoxsa Günəşin uzunmüddətli yeni davranış rejiminin başlanğıcı olub-olmamasıdır.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 89 Tarix: 03 iyun 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş72 min manatlıq mənzil, 533 manatlıq aylıq ödəniş: Vətəndaşın gücü çatırmı?
"MİDA mənzillərinin əldə olunması üçün nəzərdə tutulan güzəştli ipoteka proqramı vətəndaşlara daha sərfəli şərtlərlə mənzil sahibi olmaq imkanı yaradır. Proqram çərçivəsində ilkin ödəniş minimum 10 faiz, illik faiz dərəcəsi isə 4 faizdən başlayır. Kreditin müddəti 30 ilədək müəyyən edilə bilər
15:02 713 Sabah 31° isti olacaq
İyunun 4-də gözlənilən hava şəraiti açıqlanıb. Milli Hidrometeorologiya Xidmətindən -a verilən məlumata görə, Bakıda və Abşeron yarımadasında hava şəraitinin dəyişkən buludlu olacağı, əsasən yağmursuz keçəcəyi gözlənilir. Şimal-qərb küləyi səhər cənub-şərq küləyi ilə əvəz olunacaq. Havanın temperatur
13:01 186 Tramp 60 ölkəyə qarşı yeni tariflər hazırlayır
ABŞ Prezidenti Donald Tramp Avropa Birliyi, Kanada, Böyük Britaniya, Meksika və Tayvan da daxil olmaqla, 60 ölkəyə qarşı yeni tariflər hazırlayır. xəbər verir ki, bu barədə "Röyters" məlumat yayıb. "Vaşinqton bildirir ki, bu ölkələr məcburi əməkdən istifadə etməklə istehsal olunan malları
21:15 37 Bakı-Sumqayıt yoluna alternativ marşrut yaradılır
Mehdiabad-Baksol-Ziya Bünyadov prospekti avtomobil yolunun inşası nəzərdə tutulur. Bu barədə Qaynarinfo-ya Azərbaycan Yerüstü Nəqliyyat Agentliyindən (AYNA) məlumat verilib. Bildirilib ki, Mehdiabad, Binəqədi və ətraf ərazilərdən şəhər mərkəzinə doğru gələn sürücülər əsasən Binəqədi şosesi, Azadlıq prospekti
12:03 199 Paltar geyinmədən bütün bədənini Dünya çempionatına gedən ulduzların şəkilləri ilə örtdü
Braziliyalı sosial media fenomeni Dünya çempionatında oynayacaq futbolçuların heç bir paltar geyinmədən çəkilmiş şəkillərini bədəninə yerləşdirib. Onun paylaşdığı fotolarda Türkiyə millisinin futbolçusu İsmayıl Yüksək də yer alıb. -ın xarici mediaya istinadla məlumatına görə, braziliyalı sosial medi
19:30 177 Nizami Gəncəvi Beynəlxalq Mərkəzinin baş katibi vəfat etdi
Nizami Gəncəvi Beynəlxalq Mərkəzinin baş katibi Rövşən Muradov vəfat edib. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu barədə Mərkəzin sosial media hesabında paylaşım edilib. Bildirilib ki, Rövşən Muradov İstanbulda qəfil dünyasını dəyişib. Onun Türkiyədə keçirilən mühüm beynəlxalq konfransa görə İstanbuld
21:09 59 Tramp Hörmüz boğazının blokadasının sentyabra qədər davam edə biləcəyini deyib
ABŞ Prezidenti Donald Tramp Hörmüz boğazının blokadasının sentyabr ayına qədər davam edə biləcəyini deyib. O, bu barədə "The New York Post"un "Pod Force One" proqramına müsahibəsində bildirib. "Mən bilmirəm, belə bir şey ola bilər. Amma məncə bu, az ehtimal olunur. Düşünürə
22:00 1 Türkiyədə növbəti zəlzələ - Kahramanmaraş silkələndi
Türkiyənin Kahramanmaraş vilayətində zəlzələ qeydə alınıb. "Yeni Sabah" xəbər verir ki, yeraltı təkanlar vilayətin Pazarcık rayonunda baş verib. Məlumata görə, zəlzələnin maqnitudası 4,4 olub. Təbii hadisə yerli vaxtla saat 13:12-də, təxminən 12 kilometr dərinlikdə qeydə alınıb. pizza sifarişi
20:15 130 Nəsrin Cavadzadənin həyat yoldaşı ilə sevgi dolu paylaşımı
Nəsrin Cavadzadə həyat yoldaşı ilə sevgi dolu paylaşımı ilə diqqət çəkib. xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, uğurlu aktrisa həyat yoldaşı Kadir Taner Uçarla birlikdə çəkilmiş fotolarını sosial media hesabında izləyiciləri ilə bölüşüb. Qısa zamanda böyük maraq doğuran paylaşım pərəstişkarlarında
20:00 144