Heyvanlar aləmində pandemiya: İnsanlar da təhlükədə
Quş qripinin (HPAI - H5N1) hazırkı epidemiyası 2021-ci ilin sonunda sürətlənməyə başlayıb və artıq milyonlarla çöl quşunun, həmçinin digər heyvanların ölümünə səbəb olub. Hazırda alimlər hesab edirlər ki, rəsmi rəqəmlər aysberqin görünən hissəsidir və lazımınca qiymətləndirilmir.
Tədqiqatçıların fikrincə, quş qripi quşçuluq sənayesinə kommersiya təsirinə görə bütün dünyada KİV-in manşetlərinə çevrilib. Ancaq ən böyük təhlükə köçəri quşlardan gəlir. Yeni tədqiqatın müəllifləri Börd adasında (Hind okeanındakı mərcan adası, Seyşel adaları arxipelaqının ən şimalı) ölü qonur sahil qağayıların cəsədlərini aşkar ediblər. Quşlarda aparılan testlər onlarda H5N1 olduğunu təsdiqləyib.
Beləliklə, quş qripi rəsmi olaraq buz qitəsinə - Antarktidaya çatıb.
Güman edilir ki, sahil qağayıları Cənubi Amerikadan miqrasiya yolu üzərində yerləşən Argentinada quş qripinə yoluxmuş ola bilərlər. Qeyd edək ki, bundan əvvəl alimlər Argentinada çöl quşlarının və suitilərin kütləvi şəkildə ölümünü qeydə alıblar.
Alimlər güman edirdilər ki, Antarktidada quş qripi virusunun ilk ortaya çıxdığı yer məhz Börd adası ola bilər. Məsələ burasındadır ki, 4,8 kilometr uzunluğunda olan bu torpaq sahəsi bir çox quş koloniyalarına ev sahibliyi edir. Tədqiqatçılar Börd adasından elmi tədqiqatlar üçün mühüm baza kimi istifadə edirlər, çünki bu adada 50 000 cüt pinqvin, 65 000 suiti və inanılmaz sayda vəhşi quş yaşayır. Bundan əlavə, bu yer çoxlu sayda nəsli kəsilməkdə olan növlərə ev sahibliyi edir.
Nəticədə alimlər adada quş qripinin yaranmasının dağıdıcı nəticələrə səbəb ola biləcəyindən ehtiyat edirlər. Qeyd edək ki, H5N1-dən ölən qonur sahil qağayılarının populyasiyası onsuz da əlverişsiz vəziyyətdə idi. Təkcə son beş ildə onların sayı 47% azalıb və elm adamları hələ də bunun dəqiq səbəbini deyə bilmirlər. Quşların nəslinin kəsilməsində yuva yırtıcılığının, kleptoparazitizmin və ov üçün yüksək rəqabətin mühüm rol oynadığı güman edilir.
ÜST epidemiya mərkəzindən bildirilir ki, bu gün müşahidə edilənlər heyvanlar aləmində baş verən pandemiyadır. Hazırda insanlar üçün yalnız kiçik bir təhlükə var, lakin köçəri quşlar quş qripinin inkişafına və yayılmasına kömək edir - bu, hər şeyi dəyişə bilər. Təşkilatdan bildirilib ki, məməlilərdə yoluxmaların sayının artması insanlar üçün riskləri artırır.(oxu.az)
BiG.Az
Telegramda izləyin
Sağlamlıq Baxılıb: 1867 Tarix: 29 oktyabr 2023
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş100 yaşına qədər yaşamaq istəyənlər üçün 7 faydalı QİDA
Uzunömürlü olmaq istəyənlər gündəlik qidalanmalarına xüsusi diqqət yetirməlidirlər. Mütəxəssislər bəzi qidaların ürək-damar sisteminin, beynin və həzm orqanlarının sağlamlığının qorunmasında mühüm rol oynadığını bildirirlər. xarici mətbuata istinadən xəbər verir ki, həkim Darşan Şah 100 yaşına qədə
27.10.2026 1111 İmmuniteti gücləndirməyin ən asan yolu - Həkim bu meyvəni xüsusi tövsiyə etdi
İmmuniteti gücləndirmək üçün mövsümi meyvə və giləmeyvələrdən istifadə etmək tövsiyə olunur. Bu barədə tibb elmləri doktoru, immunoloq Vladislav Jemçuqov " "ya açıqlamasında danışıb. Həkimin sözlərinə görə, immunitetin möhkəmləndirilməsinə qışda deyil, yay aylarından başlamaq daha məqsədəuyğundur
08.11.2026 525 Alimlər orqanizmin hansı yaşda gücünü itirməyə başladığını müəyyənləşdirdi
Yaşlanma insanın fiziki qabiliyyətlərinə çoxlarının gözlədiyindən daha erkən təsir göstərməyə başlaya bilər. Alimlər müəyyən ediblər ki, yaş artdıqca fiziki göstəricilərin azalması sürətlənir. Bununla belə, yetkin yaşda idmanla məşğul olmağa başlamaq da fiziki göstəriciləri yaxşılaşdıra bilər. Qaynarinf
19.10.2026 1180 Xərçəngə qarşı mübarizədə böyük ümid: Yeni peyvənd hazırlandı
"Merck" və "Moderna" şirkətlərinin birgə hazırladığı eksperimental peyvənd dəri xərçənginin təkrarlanması və ya ölüm riskini 42 faiz azaldıb. xəbər verir ki, "İntismeran autogene" adlanan peyvənd "Keytruda" dərmanı ilə birlikdə tətbiq olunub. Araşdırmanın nəticələrin
24.10.2026 896 Səhər yeməyi üçün ən pis vaxt - Diyetoloqların cavabı
Səhər yeməyini günortadan sonraya saxlamaq sağlamlıq üçün arzuolunmaz nəticələrə səbəb ola bilər. Diyetoloqların fikrincə, günün ilk qida qəbulu üçün ən uyğun vaxt oyandıqdan sonrakı 1-2 saatdır. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "EatingWell" nəşri diyetoloqların tövsiyələrinə istinadə
10.11.2026 472 Günorta yuxusunun yaddaşa təsiri ilə bağlı maraqlı nəticə
Günorta saatlarında yatmağın yaddaşı gücləndirdiyi ilə bağlı geniş yayılmış fikirlər yeni elmi araşdırmada təsdiqini tapmayıb. Məlum olub ki, qısa müddətli yuxu yaddaşın möhkəmlənməsinə sakit istirahət və adi oyaqlıqdan daha çox kömək etmir. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu nəticəyə Cənubi Çin Pedaqoj
16.11.2026 383 Ürək transplantasiyasının icbari tibbi sığorta hesabına icra edilməsi təklif olunub
Ürək transplantasiyası və gözün buynuz qişasının transplantasiyası əməliyyatlarının icbari tibbi sığortanın Xidmətlər Zərfinə daxil edilməsi vacibdir. "Report" xəbər verir ki, bunu Orqan Donorluğu və Transplantasiya üzrə Koordinasiya Mərkəzinin İdarə Heyətinin sədri Yeganə Abbasova Azərbaycand
01.11.2026 796 70 yaşdan sonra D vitamini qəbulunda təhlükəli səhv - Dozanı aşmayın
Yaşlılıq dövründə D vitamini sümük və əzələ sisteminin, eləcə də immunitetin sağlamlığı üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır. Buna görə də çatışmazlıq aşkarlandıqda bu vitaminin qida əlavələri şəklində qəbulu tövsiyə oluna bilər. Lakin yüksək dozalı preparatların müntəzəm və həkim məsləhəti olmadan qəbulu sağlamlığ
23.10.2026 1084 Hər gün üzüm yesək, nə olar?
Üzüm həm dadı, həm də zəngin qida tərkibi ilə seçilən meyvələrdəndir. -ın məlumatına görə, tərkibində vitaminlər, minerallar, lif və antioksidantlar olan bu meyvənin müntəzəm, ölçülü miqdarda istehlakı sağlam qidalanmaya töhfə verə bilər. Üzümün əsas üstünlüklərindən biri antioksidantlarla zəngin olmasıdır
01.11.2026 797