"Alimentin artırılması boşanmaların sayını stimullaşdırır"- Elçin Bayramlı

2024-cü ilin yanvarın 1-dən etibarən Azərbaycanda alimentin minimum məbləği 235 manat olacaq.

Bu məsələ insanlar arasında heç də birmənalı qarşılanmadı. Bəziləri aliment artımının boşanmaların sayını artıracağını deyir, bəziləri isə anaların "çiyinlərində olan yükün" az da olsa azalacağına sevinir.

Mövzu ilə bağlı BiG.AZ-a danışan sosioloq Elçin Bayramlı bildirib ki, ölkədə müəyyənləşmiş yaşayış minumumu mövcuddur. Alimentin artırılması yaşayış minimumu ilə bağlı bir məsələdir. Hazırda bu 235 manatdır. Yaşayış minimumu artırıldığı zaman təbii ki, uşaqlar üçün aliment də artır. Çunki, bir uşağın yaşaması üçün dövlətin müəyyənləşdirdiyi məbləğ mövcuddur:

"Bir çoxları alimentin artırılmasını boşanmaların çoxalmasına stimul yaratdığını deyir. Təəssüflər olsun ki, bu bir həqiqətdir. Daha rahat yaşamaq, aliment almaq üçün bir çox qadın boşanmağa meyilli olur. Deməliyəm ki, bu psixoloji bir səbəbdir. Bu məsələdə alimenti kəsmək mümkün deyildir.
Ata 235 manat aliment pulu ödəyəcəksə maaşı ən az 700 manat olmalıdır. Əgər ata 500 manat maaş alırsa, bu onun və övladının yaşayış minimumunu ödəmir. Buna görə də, elə bir siyasət aparılmalıdır ki, ata aliment ödənməsində maddi problem yaşamasın.
Minimum əmək haqqı alan bir ata üçün aliment ödəmək problemdir. Belə hallarda kompensasiya sisteminə keçirilməlidir. Yəni həmin şəxs maaşı ilə alimenti ödəyə bilmirsə dövlət alimenti kompensasiya şəkilində özü ödəməlidir. Bu kompensasiya borc xarakterli olmalıdır. Yəni gələcəkdə yüksək maaşlı işdə çalışarsa həmin pulu dövlətə qaytara bilər.
Elə bir optimal mexanizm seçilməlidir ki, yaşayış minimumu üçün nəzərdə tutulan pulun qədərində aliment ödensin və digər tərəf üçün bu məsələ pul problemi yaratmasın".

Elçin Bayramlı qeyd etdi ki, məsələyə mənəvi tərəfdən yanaşsaq deməliyəm ki, burada artıq boşanmaların az olması üçün nəsə bir mexanizm yaradılmalıdır:

"Qadın alimenti alıb öz bildiyi kimi yaşamaq şəraiti qurmağa gərək görməsin. Alimenti alıb özü üçün xərcləyən analar var. Buna da, nəzarət edilməlidir. Bəzi ölkələrdə müəyyən hesabatlar tələb edilir. Valideynlər dövlətə pulu hara xərclədiyini göstərən çek təqdim edir. Aydın olur ki, alınan aliment uşağın özünə xərclənib.
Bir sözlə elə bir sistem qurulmalıdır ki, qadınlar verilən alimentin pulunda maraqlı olub boşanmasınlar. Bu bir az çətin və ağır mövzudur. Uzun illərdir müzakirə edilir. Burada optimal bir yol tapılmalıdır. Ailələrə sosial dəstək proqramı tərtib edilməlidir. Uşaq pulu məsələsi də gündəmə gətirilməlidir. Ata işləməsə belə uşaq pulu ilə onların ehtiyacları təmin edilməlidir. Bir sözlə mütəxəssislər tərəfindən plan yaradılmalı, müzakirə edilməli və qanun tədbiq edilməlidir".

Telegramda izləyin