"Valideynlərin özəl məktəblərə marağının artmasının əsas səbəbi dövlət təhsil sistemindəki problemlərdir"-EKSPERTDƏN AÇIQLAMA

Əvvəllər cəmiyyətin böyük hissəsi özəl məktəblərə və bağçalara şübhə ilə yanaşır, onları etibarsız və kommersiya yönümlü təhsil müəssisələri hesab edirdi. Lakin son dövrdə bu yanaşma dəyişib və valideynlər arasında özəl təhsilə olan tələbat sürətlə yüksəlir. Bu dəyişimin əsas səbəblərinə nəzər salmaq vacibdir.

Mövzu ilə bağlı BiG.AZ-a danışan təhsil eksperti Kamran Əsədov bildirib ki, Son illərdə insanların özəl məktəb və uşaq bağçalarına marağının artmasının bir neçə əsas səbəbi var. Ən mühüm səbəblərdən biri dövlət məktəblərində təhsilin keyfiyyətinə olan narazılığın artmasıdır. Bir çox valideynlər hesab edir ki, dövlət məktəblərində tədris proqramı köhnəlmişdir və şagirdlərə tənqidi düşünmə, problemləri həll etmə və yaradıcılıq bacarıqları qazandırmır. Müəllimlərin iş yükünün çox olması, siniflərin sıxlığı və fərdi yanaşmanın olmaması valideynləri daha alternativ təhsil imkanları axtarmağa sövq edir. Özəl məktəblər isə kiçik siniflər, fərdi yanaşma və müasir təhsil metodları ilə öndə gedir:

"Digər bir əsas faktor dövlət məktəblərində repetitorluğun geniş yayılması və əlavə hazırlıqlara ehtiyacın artmasıdır. Valideynlər hesab edir ki, övladlarının yüksək səviyyəli təhsil alması üçün repetitor yanına getməsi artıq qaçılmazdır. Halbuki bir çox özəl məktəblər şagirdlərinə əlavə hazırlıq ehtiyacı olmadan universitetlərə qəbul üçün kifayət qədər bilik və bacarıq qazandırmağı vəd edir. Bu səbəbdən də bəzi valideynlər, məktəb və repetitor xərclərinə ayrıca pul xərcləməkdənsə, övladlarını təhsil keyfiyyətinin daha yüksək olduğu özəl məktəblərə yönləndirirlər.

Beynəlxalq standartlara uyğun təhsil almaq imkanı da özəl məktəblərə marağın artmasının mühüm səbəblərindəndir. Beynəlxalq təhsil proqramları (IB - International Baccalaureate, Cambridge, SAT və s.) bir çox valideynlər üçün cəlbedici görünür. Xüsusilə də gələcəkdə övladlarını xaricdə təhsil almağa göndərməyi düşünən ailələr bu tip məktəbləri seçirlər. Özəl məktəblərin xarici dillərə üstünlük verməsi və dünya səviyyəsində tanınan sertifikatlar təqdim etməsi onları daha cazibədar edir.
Özəl məktəblərin valideynlər üçün daha əlverişli etdiyi digər məqam şagirdlərin məktəb daxilində əlavə fəaliyyətlərlə məşğul olması və daha geniş inkişaf imkanlarına sahib olmasıdır. Bir çox özəl məktəblərdə idman, incəsənət, robot texnologiyaları, musiqi və digər sahələr üzrə dərsdənkənar məşğələlər mövcuddur. Dövlət məktəblərində isə dərsdənkənar fəaliyyətlər məhdud olduğu üçün şagirdlərin əlavə inkişafı valideynlərin üzərinə düşür".

Ekspert onu da əlavə etdi ki, bağça seçimində isə valideynlərin özəl sektora yönəlməsinin əsas səbəblərindən biri dövlət bağçalarında yerlərin məhdudluğu və şəraitin qənaətbəxş olmamasıdır. Ölkədə dövlət bağçalarının sayı yetərli deyil və mövcud bağçalar çox yüklənmiş vəziyyətdədir. Bundan əlavə, bəzi valideynlər dövlət bağçalarının metodikasının köhnəlmiş olduğunu və uşaqlara fərdi yanaşmanın zəif təşkil edildiyini düşünürlər. Özəl bağçalar isə fərdi yanaşma, daha yaxşı qidalanma və psixoloji dəstək xidmətləri təqdim edərək valideynlərin üstünlük verdiyi seçimə çevrilir:

"Bundan başqa, son illərdə valideynlərin maliyyə imkanlarının artması və təhsilə sərmayə yatırmaq istəyi də özəl məktəblərə marağın artmasına təsir edir. Əvvəllər yalnız yüksək gəlirli ailələr özəl məktəbləri seçə bilirdisə, indi orta gəlirli ailələr də övladlarının keyfiyyətli təhsil alması üçün bu seçimi etməyə çalışır. Bu da özəl təhsil sektorunun genişlənməsinə və rəqabətin artmasına səbəb olub.
Əvvəllər özəl məktəblərin keyfiyyətsiz olması ilə bağlı formalaşan stereotiplər son illərdə dəyişib. Artıq valideynlər özəl məktəblərin yalnız kommersiya məqsədilə fəaliyyət göstərən qurumlar olmadığını, bəzi hallarda dövlət məktəblərindən daha yaxşı nəticələr əldə etdiyini görürlər. Xüsusilə beynəlxalq akkreditasiyadan keçmiş və tanınmış özəl məktəblər bu sahədə etibarlılıq qazandığı üçün əvvəlki neqativ düşüncə tədricən aradan qalxır.
Nəticə olaraq, valideynlərin özəl məktəb və bağçalara marağının artmasının əsas səbəbi dövlət təhsil sistemindəki problemlər, tədrisin keyfiyyəti ilə bağlı narahatlıqlar, beynəlxalq təhsil imkanlarına çıxış və fərdi yanaşmanın üstünlüyüdür. Təhsil sistemi ümumilikdə gücləndirilmədikcə və məktəblər arasındakı keyfiyyət fərqi azalmadıqca, bu tendensiya gələcək illərdə də davam edəcək".

Telegramda izləyin