Mif, yoxsa vəzifə: Kapitanlar həqiqətən gəmiləri ilə birlikdə batıblarmı?
Kapitanın gəmi ilə birlikdə batması ideyası yalnız XIX əsrdə meydana çıxıb - Viktoriyanın şərəf kodeksini əks etdirən bir anlayış olaraq. O dövrlərdə dənizçilər yalnız yük və gəmini xilas etməyi deyil, həm də gəmidəki hər bir canı qorumağı öz vəzifələri sayırdılar.
Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Slash Gear" yazıb.
Romantik aura olmasına baxmayaraq, heç bir qanun kapitanın gəmi ilə birlikdə ölməsini tələb etmir. Beynəlxalq dəniz hüququ kapitanı yalnız sərnişinlərin və heyətin təhlükəsizliyini təmin etməyə məcbur edir. Bu normalar 1914-cü ildə Titanik fəlakətindən sonra qəbul edilmiş SOLAS konvensiyası ilə təsbit olunub.
Lakin uzun dəniz tarixi olan ölkələrdə - İspaniya, Yunanıstan, İtaliya və Finlandiyada - kapitanın bütün başqaları xilas edilənə qədər gəmidə sonuncu qalmasını tələb edən qaydalar mövcuddur.
Titanikdən əvvəl başlayan tarix
"Əvvəl qadınlar və uşaqlar" ənənəsi 1852-ci ildə Britaniya gəmisinin "HMS Birkenhead" fəlakəti ilə başlayıb. Gəmi Ümid Burnu yaxınlığında qayalara dəyib. 600-dən çox insandan yalnız 193 nəfər sağ qalıb, amma bütün qadınlar və uşaqlar xilas edilib.
Kapitan Robert Salmond gəmi ilə birlikdə batıb və heyətinin davranışı "Birkenhead manevri" adlandırılıb - cəsarət simvolu, sonradan digər dənizçilər tərəfindən nümunə götürülüb.
60 il sonra, Titanik batarkən, kapitan Edvard Smit də bu prinsipi izləyib. O, sərnişinlərin evakuasiyasını təmin edib və şahidlərin dediyinə görə, gəmi ilə birlikdə ölüb, dəniz sadiqliyinin simvoluna çevrilib.
Dənizdə batan qəhrəmanlar
Tarixdə bir çox kapitanın şüurlu olaraq gəmidə qaldığı hallara rast gəlinir.
1857-ci ildə "SS Central America" gəmisinin kapitanı Uilyam Herndon tufan zamanı bütün qadınlar və uşaqları xilas etməyi əmr edib. Evakuasiyadan sonra o, gəmi körpüsündə qalıb, saatını sərnişinə verərək arvadına ötürmək üçün son jest edib. Gəmi suya batarkən, o, papağını vida salamı ilə qaldırıb.
Günah və qaçış hekayələri
Bütün kapitanlar şərəf kodeksinə əməl etməyiblər. 1893-cü ildə admiral Sir CorcTryon Livan sahillərində manevr zamanı səhv edib - "HMS Victoria" gəmisi digər gəmi ilə toqquşub və batıb. Onun son sözləri bunlar olub: "Bu tamamilə mənim günahımdır".
Daha utancverici hadisə isə 2012-ci ildə baş verib: kapitan Françesko Skettino İtaliyanın Giglio adası yaxınlığında batmış "Costa Concordia" gəmisini tərk edib. 4229 nəfər evakuasiyanı gözləyərkən, o artıq xilasetmə qayığında olub. Məhkəmə onu günahkar bilib - xüsusilə gəmini çox tez tərk etdiyi üçün və 16 il müddətinə həbs cəzasına məhkum edib.
Müasir kapitanlar ağıllı hərəkət etməlidirlər, amma hələ də dəniz fəlakətlərinin baş verdiyi dünyada, gəminin sonuna qədər sadiq qalmaq romantik ideyası böyük dəniz əfsanəsinin bir hissəsi olaraq yaşayır.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 779 Tarix: 12 noyabr 2025
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşAzər Aydəmirə yeni vəzifə verildi
Aktyor Azər Aydəmirə yeni vəzifə verilib. OLAY yazır ki, aktyor Azərbaycan Kinematoqrafçılar İttifaqının yeni tərkibdə formalaşan İdarə Heyətinin üzvü seçilib. Qeyd edək ki, Xalq artisti Şəfiqə Məmmədovanın Azərbaycan Kinematoqrafçılar İttifaqına sədr seçilməsi ilə bağlı protokollaşdırılan və təsdi
12:54 249 Bələdiyyə sənədi ilə evə çıxarış almaq üçün 5 əsas mərhələ
Hazırda bələdiyyə sənədi olan evə çıxarış almaq üçün hansı addımların atılmalı olduğu sualı vətəndaşlar tərəfindən tez-tez gündəmə gətirilir. Xüsusilə bələdiyyədən verilmiş sənədlərin daşınmaz əmlakın dövlət qeydiyyatı üçün nə dərəcədə əsas təşkil etdiyi, ev və torpaq sahəsinin hansı qaydada rəsmiləşdirilməl
12:37 217 Deepfake-ləri işıqla aşkar edən süni intellekt hazırlandı
Süni intellektlə hazırlanan saxta videoları aşkar etmək üçün yeni texnologiya hazırlanıb. ABŞ-ın Kaliforniya Universitetinin (UCLA) alimləri videoları elektrik siqnalları əvəzinə işıq vasitəsilə analiz edən optik süni intellekt sistemi hazırlayıblar. BİG.AZ xarici KİV-ə istinadla xəbər verir ki, araşdırmay
10:54 172 Prezidentdən mükafat və maaş əlavələri ilə bağlı mühüm fərman
Büdcədənkənar vəsaitlər hesabına verilən vəzifə maaşına əlavələrin, mükafatların və digər ödənişlərin yuxarı hədlərinin tətbiq ediləcəyi müddət dəyişib. -a istinadən xəbər verir ki, Prezident İlham Əliyev bununla bağlı "Dövlət büdcəsinin tərkibində yaradılmış məqsədli büdcə fondlarının və dövlə
16:58 216 "Onsuz da ərə gedəcək": Qızların məktəbdən uzaqlaşdırılması niyə hələ də davam edir?
"Bir qız uşağı dördüncü, beşinci və ya altıncı sinfi oxuyur, daha sonra isə məktəbdən çıxarılır. Səbəb müxtəlif ola bilər: "Qız uşağıdır, onsuz da ərə gedəcək", "evdə iş çoxdur", "uzağa getməsin", "oxumağın nə mənası var, "ailənin maddi imkanı yoxdur"
14:39 183 Arıqlamaq istəyənlərə XƏBƏRDARLIQ: Dırnaqlarınız töküləcək
Arıqlamaq və 2-ci tip diabetin müalicəsində istifadə olunan GLP-1 preparatları ilə bağlı yeni araşdırmada dırnaq problemlərinin daha çox görüldüyü müəyyənləşdirilib. BİG.AZ xarici KİV-ə istinadla xəbər verir ki, Avropa Dermatologiya və Venerologiya Akademiyasının (EADV) 2026-cı il konqresində təqdi
11:33 209 Sabahın havası - Yağış, duman, külək...
Oktyabrın 8-də gözlənilən hava proqnozu açıqlanıb. Milli Hidrometeorologiya Xidmətindən -a verilən məlumata görə, Bakıda və Abşeron yarımadasında hava şəraitinin dəyişkən buludlu olacağı, arabir tutulacağı, əsasən yağmursuz keçəcəyi gözlənilir. Lakin gündüz bəzi şəhərətrafı ərazilərdə qısamüddətli yağı
15:17 199 Bakıda 24 yaşlı qadın öldürüldü - Əri saxlanıldı
Bakıda qətl törədilib. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, Xəzər rayonu Binə qəsəbəsi Ə.İsazadə küçəsində yerləşən mənzildə 2002-ci il təvəllüdlü Fatimə Rəhmanzadəyə bıçaqla çoxsaylı xəsarətlər yetirilib. Ötən gecə xəstəxanaya çatdırılan qadının həyatını xilas etmək mümkün olmayıb. Hadisəni törətməkd
11:25 270 Ət qədər faydalı, yoxsa sağlamlıq üçün riskli? - İçalatla bağlı bilinənlər
"Heyvanların daxili orqanlarının istehlakı əslində qədim mətbəx mədəniyyətimizin bir hissəsidir. Məsələn, bir tikə qaraciyər qida dəyəri baxımından zəngin məhsullardan hesab olunur. Qaraciyər yalnız dəmir mənbəyi deyil, həm də orqanizm üçün vacib olan B12 vitamini, fol turşusu və A vitamini il
16:59 176 
