İranda etirazlar davam edir: minlərlə ölən, on minlərlə həbs olunan var
İranda son həftələrdə davam edən kütləvi etirazlar ölkədə ciddi siyasi və humanitar böhrana çevrilib.
BiG.AZ ABC News-a istinadən xəbər verir ki, yerli və beynəlxalq mənbələrin məlumatına görə, etirazlar zamanı ölənlərin sayı minlərlə ölçülür, on minlərlə insan isə həbs edilib.
Reuters agentliyinin məlumatına əsasən, İran rəsmilərindən biri etirazlar zamanı ən azı 5 min nəfərin öldüyünü təsdiqləyib. Ölənlər arasında təhlükəsizlik qüvvələrinin əməkdaşlarının da olduğu bildirilir. ABŞ-da yerləşən insan haqları təşkilatları isə ölənlərin sayının 4 minə yaxın olduğunu açıqlayıb. Müstəqil mənbələr real rəqəmin daha yüksək ola biləcəyini istisna etmirlər. İran İnternational telekanalı isə etirazlarda 36 mindən çox insanın öldürüldüyünü, 52 mindən çox insanın isə həbs edildiyini xəbər verir.
Etirazlar 2025-ci ilin dekabr ayının sonlarında ölkədə bahalaşma, işsizlik, milli valyutanın kəskin dəyər itirməsi və sosial narazılıq fonunda başlayıb. Qısa müddət ərzində aksiyalar iqtisadi tələblərdən çıxaraq siyasi dəyişiklik çağırışlarına çevrilib və ölkənin demək olar ki, bütün bölgələrinə yayılıb.
Hakimiyyət orqanları etirazları sərt şəkildə yatırmağa çalışır. Təhlükəsizlik qüvvələrinin aksiyalara qarşı güc tətbiq etdiyi, atəş açdığı və kütləvi həbslər apardığı bildirilir. İnsan haqları təşkilatlarının məlumatına görə, 24 mindən çox şəxs saxlanılıb, həbs olunanlar arasında qadınlar və azyaşlılar da var. Saxlanılan şəxslərə qarşı işgəncə və qeyri-insani rəftar iddiaları səsləndirilir.
Yanvar ayının əvvəlindən etibarən İran hakimiyyəti ölkə üzrə internetə ciddi məhdudiyyətlər tətbiq edib, bəzi bölgələrdə isə bağlantı tamamilə kəsilib. Bu addım hadisələrlə bağlı məlumatların yayılmasının qarşısını almaq cəhdi kimi qiymətləndirilir.
Beynəlxalq ictimaiyyət İranda baş verənlərə ciddi reaksiya verib. Birləşmiş Millətlər Təşkilatı və bir sıra Qərb ölkələri etirazçılara qarşı zorakılığı pisləyərək Tehranı insan hüquqlarına hörmət etməyə çağırıb. BMT-nin İnsan Haqları üzrə Ali Komissarlığı vəziyyəti "son illərin ən ağır insan haqları böhranlarından biri" adlandırıb.
Ekspertlərin fikrincə, İranda etirazların yaxın vaxtlarda səngiyəcəyi ehtimalı azdır və mövcud vəziyyət ölkədə həm daxili sabitlik, həm də regional təhlükəsizlik baxımından ciddi risklər yaradır.
Müəllif: İlkin Məmmədkərimov
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 684 Tarix: 19 yanvar 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşXərçəngə qalib gələn şagird olimpiadada qızıl medal qazandı
Xərçəngə qalib gələn şagird olimpiadada qızıl medal qazanıb. bu barədə "Azərbaycan Universitetləri" səhifəsinə istinadən xəbər verir. Qeyd olunub ki, kimya və biologiya təmayüllü Respublika Liseyinin doqquzuncu sinif şagirdi Emin Mustafazadə Respublika Fənn Olimpiadasında kimya fənni üzrə ölk
06.05.2026 440 Bakıda kirayə mənzillər niyə əlçatmaz olur? - ƏMLAK EKSPERTİNDƏN AÇIQLAMA
Son aylarda Azərbaycanda kirayə mənzil bazarında qiymətlərin sürətlə artması vətəndaşların narazılığına səbəb olub. Xüsusilə Bakı şəhərində kirayə ev tapmaq əvvəlki illərlə müqayisədə daha çətin və baha başa gəlir. Əmlak bazarında müşahidə olunan bahalaşmanın əsas səbəbləri kimi mənzilə artan tələbat
15:28 130 Ermənistanda seçkilər Paşinyanın planlarını dəyişdi
Ermənistanın Baş naziri Nikol Pashinyan Rusiya Prezidenti Vladimir Putinə qarşıdan gələn parlament seçkiləri ilə əlaqədar 9 May paradında iştirak etməyəcəyini bildirib. xəbər verir ki, Paşinyan bu açıqlamanı "Armenpress" agentliyinin yayımladığı brifinq zamanı səsləndirib. "1 aprel tarixind
14:33 138 Bu tarixdə universitetlərə qəbul üzrə sınaq imtahanı keçiriləcək
Mayın 10-da ali təhsil müəssisələrinə qəbul imtahanının ikinci mərhələsi üzrə sınaq imtahanı keçiriləcək. Bu barədə BİG.AZ-a Dövlət İmtahan Mərkəzindən məlumat verilib. Bildirilib ki, sınaq imtahanında iştirakçılara ali təhsil müəssisələrinin bakalavriat səviyyəsinə qəbul imtahanının II mərhələsini
10:21 190 Xalqımızın xilaskarı - Heydər Əliyev
XX əsr bəşəriyyətə çox görkəmli elm xadimləri, müdrik, təcrübəli və qətiyyətli rəhbərlər, son dərəcə bacarıqlı dövlət başçıları bəxş etmişdir. Bu gün biz fəxrlə deyə bilərik ki, belə xoşbəxt xalqlardan biri də Azərbaycan xalqıdır. May ayının 10-da 103 yaşını qeyd edəcəyimiz xalqımızın dahi şəxsiyəti
12:05 193 ABŞ Prezidenti Tehrana hədə-qorxu gəldi
Tehran münaqişənin həlli ilə bağlı razılaşmanın şərtlərini qəbul etməyəcəyi təqdirdə, ABŞ İrana qarşı əvvəlkindən daha sərt hərbi zərbələr endirəcək. xəbər verir ki, bu barədə ultimativ açıqlamanı ABŞ Prezidenti Donald Trump özünün Truth Social hesabında edib. "Əgər İran əldə olunan razılaşmalar
11:02 184 Rusiya rəsmisindən Almaniyaya qalmaqallı açıqlama
Ukraynada xüsusi hərbi əməliyyatın (XHƏ) başlanması Almaniyada Rusiya əleyhinə ritorikanın daha da sərtləşməsi üçün əlverişli zəminə çevrilib. xəbər verir ki, bu fikirləri Rusiya Təhlükəsizlik Şurası sədrinin müavini Dmitri Medvedev RT üçün qələmə aldığı məqalədə səsləndirib. Siyasətçi bildirib ki, Berlinin
10:51 187 Nazirlikdən çıxarılan Təranə Əhmədovaya TƏBİB-də vəzifə verildi
Səhiyyə Nazirliyinin İnsan resursları, elm və təhsil şöbəsi müdirinin müavini vəzifəsindən bir neçə gün əvvəl azad edilən Təranə Əhmədovaya yeni vəzifə verilib. -a daxil olan məlumata görə, o, işdən çıxarıldığı gün TƏBİB-də vəzifəyə təyin olunub. Məlumatda bildirilir ki, T.Əhmədovaya əvvəlki sahə üzr
10:58 296 Qida təhlükəsizliyi: düyü haqqında bilmədiklərimiz
"Ümumilikdə düyünün plastikdən hazırlanması həm iqtisadi, həm də fiziki baxımdan məntiqsizdir. Plastik qranulların istehsal xərcləri təbii düyünün becərilməsi və emalı ilə müqayisədə daha yüksəkdir. Belə olan halda heç bir istehsalçı daha baha başa gələn məhsulu ucuz qiymətə satmaz. Saxtakarlı
15:27 128