Fişinq və sosial mühəndislik: İnsanlar necə aldadılır?
"Onlayn oğurluq hallarının artmasının əsas səbəbi yalnız qanunvericilik və cərimələr deyil. Cərimələrin artırılması vacib olsa da, kiberdələduzluq çox vaxt texniki hücumdan yox, insan faktorundan qaynaqlanır - yəni sistemlər sındırılmır, insanlar aldadılır".
Bunu BiG.AZ-a açıqlamasında İKT üzrə mütəxəssis Elvin Həsənov bildirib.
O, qeyd edib ki, son illər rəqəmsal xidmətlərin və onlayn ödənişlərin sürətlə artması da bu halların çoxalmasına səbəb olub. İnsanlar mobil bank tətbiqlərindən, onlayn alış-veriş platformalarından və sosial şəbəkələrdən daha çox istifadə edir, bu isə dələduzlar üçün geniş hədəf auditoriyası yaradır:
"Dələduzlar fişinq mesajları, saxta kampaniyalar, investisiya vədləri və ya bank adı ilə göndərilən linklər vasitəsilə insanları məlumatlarını paylaşmağa sövq edir. Sosial mühəndislik adlanan üsullarla onlar texniki sistemləri sındırmaq əvəzinə insan psixologiyasından istifadə edir - məsələn, "Kartınız bloklanacaq", "Hesabınıza pul köçürülüb" və ya "Kampaniyada qalib oldunuz" kimi mesajlarla insanı tələsdirirlər.
Bəzi hallarda insanlar kart məlumatlarının həssas olduğunu tam başa düşmürlər. Kartın arxa tərəfindəki CVV kodu və telefona gələn SMS təsdiq kodu faktiki olaraq hesabın açarıdır və bu məlumatlar paylaşılanda dələduzlar üçün əməliyyat aparmaq çox asan olur.
Onlayn təhlükəsizliyin təmin edilməsi üçün ən vacib amil maarifləndirmədir. İnsanlar bilməlidir ki, bank əməkdaşları telefonla kart məlumatlarını və SMS kodunu istəməz. Şübhəli linklərə daxil olmamaq, tanımadığınız şəxslərlə maliyyə məlumatlarını paylaşmamaq və hər hansı mesaj aldıqda tələskən qərar verməmək əsas təhlükəsizlik qaydalarıdır".
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 412 Tarix: 13 mart 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş
Yusuf Güney də SAXLANILDI
Məşhur müğənni Yusuf Güney rəqəmsal platformaların birində yayımlanan proqramdakı çıxışı zamanı qadağan olunmuş maddələrin istifadəsini təşviq etdiyi üçün İstanbulda saxlanılıb. yerli mediaya istinadla xəbər verir ki, İstanbul Polis İdarəsinin Narkotiklə Mübarizə Şöbəsinin əməkdaşları tərəfindən keçirilə
09.04.2026 663 Azərbaycanda 40 saatlıq iş norması sadəcə kağız üzərində qalır - HÜQUQŞÜNASDAN AÇIQLAMA
Azərbaycanda əmək qanunvericiliyinə əsasən həftəlik 40 saatlıq iş norması müəyyən edilsə də, reallıqda bu norma işləmir. İşçilər gündə 10-12 saat, həftə ərzində isə 60-70 saat çalışır və bu artıq ənənə halını alıb. Əmək müqaviləsində nəzərdə tutulmayan əlavə işlərin işçilərə gördürülməsi də geniş yayılı
14:55 190 Dəhşətli TƏYYARƏ QƏZASI baş verdi - Ölənlər var
Amerika Birləşmiş Ştatlarının Arizona ştatından gələn son dəqiqə xəbəri beynəlxalq medianın diqqət mərkəzinə çevrilib. Yerli hava limanlarından birinin ərazisində baş verən gözlənilməz və dəhşətli təyyarə qəzası iki nəfərin həyatına son qoyub. xəbər verir ki, hadisə günorta saatlarında, kiçikmühərrikl
09.04.2026 716 Marketdən aldığınız sosiskaların içindən çıxanlar dəhşətə gətirdi - VİDEO
Kulinar-texnoloq Mübariz Vəliyev kolbasa və sosiskaların zərəri haqqında danışıb. "Yeni Sabah" xəbər verir ki, o, sosiskaların tərkibində olan zərərli maddələr və qatqıları sadalayıb. O bildirib ki, marketdə satılan sosiskaların tərkibində olan maddə insanlarda təzyiq problemi yaradır:. "Üzərind
09.04.2026 708 "İldə iki-üç dəfə çıxış edib pulunu alır" - Qalmaqala aydınlıq gətirdi
Xəbər verdiyimiz kimi, Azərbaycan Dövlət Akademik Opera və Balet Teatrı ətrafında qalmaqallar bir neçə gündür səngimək bilmir. Bir çox əməkdaş işdən çıxarıldığını, bəziləri qonorar almadığını deyərək, şikayət dolu paylaşımlar edib. Axşam.az-ın məlumatına görə, teatrın direktoru, Xalq artisti Yusif Eyvazo
16:09 127 Bir qədəh şərab kimə faydalıdır - Kişilərə, yoxsa qadınlara?
Tədqiqatçılar şərabın qədərində istifadəsinin ömür uzunluğuna təsiri ilə bağlı yeni məlumatlar təqdim ediblər və maraqlı bir fərq aşkar ediblər: bu təsir daha çox kişi orqanizmi ilə bağlıdır. Məlum olub ki, kiçik miqdarda şərab kişilərə əlavə olaraq təxminən altı ay ömür qazandıra bilər. Qadınlarda is
09.04.2026 501 Tehranda gecə ərzində hava hücumundan müdafiə sistemlərinin atəşi və partlayışları barədə məlumatlar yayılıb
Bu gecədən səhərə qədər İranın paytaxtı Tehran və ölkənin digər yerlərində insanlar dəfələrlə hava hücumundan müdafiə atəşi və partlayışları eşitdiklərini söyləyiblər. BİG.AZ The Times of İsrael-ə istinadən xəbər verir ki, lakin İran hökuməti həmin dövrdə baş verən heç bir hücumu qəbul etmir. İsraill
11:29 232 Tükənən müharibələr dövrü: Azərbaycan nümunəsi fərqlənir
"Azərbaycanın iki qonşusu hazırda ciddi münaqişə içindədir. Həm şimalda, həm də cənubda aktiv hərbi gərginliklər müşahidə olunur". Bunu BİG.AZ-a açıqlamasında politoloq Turan Rzayev bildirib. O, qeyd edib ki, İran və ABŞ-İsrail xətti üzrə qarşıdurma artıq uzun müddətdir davam edir. Atəşkə
13:26 192 Sevgini illərlə necə yaşatmaq olar? - Xoşbəxt cütlüklərin 3 "gizli" vərdişi
Amerikalı psixoloq Mark Trevers uzunmüddətli münasibətlərdə xoşbəxtliyi müəyyən edən üç vərdişi açıqlayıb. Qaynarinfo-nun məlumatına görə, o, "Forbes" üçün yazdığı məqalədə uzunmüddətli araşdırmalara istinad edərək bildirib ki, bəzi cütlüklər xoşbəxtliyi demək olar ki, hiss olunmadan, gündəli
09.04.2026 595