CNN: "ABŞ ordusunda süni intellekt xətası Çinlə az qala hərbi qarşıdurmaya səbəb olurdu"

ABŞ ordusunda bu ilin yazında, İranla müharibə zamanı yayılan kəşfiyyat hesabatı Çinlə ABŞ arasında az qala hərbi qarşıdurmaya səbəb olub.
CNN-in əldə etdiyi məlumata görə, hesabatda Yaxın Şərqdə hərəkət edən Çin gəmisinin nüvə silahı proqramı üçün komponentlər daşıdığı iddia olunurdu. Məlumatın yayılmasından sonra ABŞ hərbçiləri gəmini ələ keçirmək üçün əməliyyata hazırlaşmağa başlayıblar. Mənbələrin bildirdiyinə görə, iki ABŞ hərbçisi gəminin göyərtəsinə çıxmağa hazırlaşırdı.

BİG.AZ CNN-ə istinadən xəbər verir ki, eyni zamanda hərbi təyyarələr artıq havaya qalxmışdı. Lakin əməliyyatın başlamasına az qalmış ABŞ rəsmiləri kəşfiyyat məlumatını daha dərindən yoxlayıblar. Bundan sonra məlum olub ki, hesabat xüsusi əməliyyatlar komandanlığının analitiki tərəfindən süni intellektdən istifadə edilməklə hazırlanıb və istifadə edilən çatbot gəminin daşıdığı yükü səhv müəyyənləşdirib. CNN gəminin əslində hansı yükü daşıdığını və süni intellektin bunu nə ilə səhv saldığını müəyyən edə bilməyib. Mənbələrdən biri hesabatı "tamamilə yanlış" adlandırıb və onun "az qala müharibəyə başladığını" bildirib. Çünki ABŞ-ın Çin gəmisinə qarşı hərbi əməliyyatı iki ölkə arasında daha geniş silahlı qarşıdurmaya çevrilə bilərdi.

Süni intellekt məlumatı necə səhv müəyyənləşdirib?

CNN-in məlumatına görə, ABŞ Xüsusi Əməliyyatlar Komandanlığında çalışan analitik gəminin yük manifesti ilə bağlı kəşfiyyat məlumatlarını çatbota təqdim edib.
Bu məlumatların bir hissəsi Havayda yerləşən ABŞ Sakit Okean Xüsusi Əməliyyatlar Komandanlığından əldə edilmişdi. Süni intellekt açıq mənbələrdən olan məlumatları hökumətin məxfi siqnal kəşfiyyatı ilə birləşdirərək gəminin yükü barədə yanlış nəticəyə gəlib. Daha sonra analitik süni intellektdən həmin nəticələri standart kəşfiyyat hesabatı formasına salmaq üçün də istifadə edib. Hesabat hərbi kanallar vasitəsilə yayılıb və nəticədə sənəd adi, yoxlanılmış kəşfiyyat məlumatı kimi qəbul edilib.
ABŞ Sakit Okean Xüsusi Əməliyyatlar Komandanlığı və Pentaqon CNN-in sorğusuna cavab verməyib.

ABŞ ordusu süni intellektdən daha geniş istifadə edir

Hadisə ABŞ ordusunun süni intellektdən istifadəni sürətlə genişləndirdiyi bir vaxtda baş verib. ABŞ hərbi və kəşfiyyat strukturları süni intellektdən böyük həcmdə məlumatların təhlili, hədəflərin müəyyənləşdirilməsi, hərbi qüvvələrin yerləşdirilməsi, logistika, təchizat zəncirləri və büdcənin idarə olunması kimi sahələrdə istifadə etməyə çalışır. ABŞ müdafiə naziri Pit Heqset bu ilin yanvarında hərbi sahədə süni intellektdən istifadənin sürətləndirilməsi strategiyasını açıqlayıb. Strategiyanın məqsədlərindən biri Pentaqonda süni intellekt texnologiyalarının daha geniş tətbiqini təmin etməkdir. CNN-in efirində hadisəni şərh edən ekspertlərdən biri isə problemin süni intellektdən istifadə edilməsinin özündən daha çox, bu texnologiyanın yaratdığı məlumatların kifayət qədər yoxlanılmadan hərbi qərarlara təsir göstərə bilməsi olduğunu vurğulayıb.

CNN müxbiri Zachary Cohen də bildirib ki, ABŞ ordusunda süni intellektdən istifadə qaydaları və nəzarət mexanizmləri bütün bölmələr üzrə eyni deyil. Hadisə müharibə şəraitində süni intellekt tərəfindən hazırlanmış və ya emal edilmiş məlumatların insan tərəfindən ciddi şəkildə yoxlanılmasının əhəmiyyətini yenidən gündəmə gətirib.

Müəllif: İlkin Məmmədkərimov

Telegramda izləyin