Quşlar insanlara təhlükə barədə xəbərdarlıq edir - Görün necə?
Son vaxtlar ABŞ ərazisində ornitoloqlar qeyri-adi bir hadisə müşahidə edirlər. Alimlərin sözlərinə görə, qışlama bölgələrində temperaturun yüksəlməsi, bu canlıların ənənəvi uçuş dövrlərini pozur.
Bu barədə Lent.az xarici mediaya istinadla xəbər verir.
Alimlərdən ciddi xəbərdarlıq
Müşahidə olunan dəyişikliklər təbiətdə ciddi ekoloji dəyişmələrə işarədir. İstiləşmə nəticəsində quşlar ənənəvi miqrasiya yollarını tərk edir, bu isə gələcəkdə bütün ekosistemə təsir göstərə bilər.
Alimlər xəbərdarlıq edirlər ki, bu cür dəyişikliklər bütün quş növlərinin məhv olması riski yarada bilər. Quşlar təbiətdə mühüm rol oynayır, onlar zərərvericiləri məhv edir, bitkiləri tozlandırır və toxumların yayılmasına kömək edirlər. Mütəxəssislərin hesablamalarına görə, insanların qida və dərman istehsalında istifadə etdiyi bitkilərin təxminən 5%-i quşların tozlandırmasından asılıdır.
Əgər bu təbii tarazlıq pozularsa, quşlar yem çatışmazlığı ilə üzləşəcək, bu isə bio-müxtəlifliyin azalmasına və nəticədə kənd təsərrüfatı məhsullarının azalmasına səbəb olacaq.
389 növ yox olma təhlükəsində
Farnsfortun tədqiqatı göstərib ki, Arktika, şimal meşələri və digər bölgələrdə temperaturun artması, həmçinin meşə yanğınlarının artması, quşların sağ qalmasını çətinləşdirir. ABŞ-ın Audubon Cəmiyyətinin məlumatına görə, qarşıdakı 50 il ərzində 389 quş növü, yəni Şimali Amerikadakı növlərin üçdə ikisi yox olma təhlükəsi ilə üz-üzə qala bilər.
Proqnozlara görə, 2080-ci ilə qədər bu növlərin çoxu yaşayış yerlərinin yarıdan çoxunu itirəcək. Kornell Ornitologiya Laboratoriyasının əvvəlki tədqiqatı isə göstərib ki, 1970-ci ildən bəri Şimali Amerika təxminən üç milyard quş itirib. Bu itki artıq banan, qəhvə və kakao kimi bitkilərin tozlandırılmasına mənfi təsir göstərməkdədir.
Qlobal təsirlər
Quşların sayının azalması təkcə tropik meyvələri deyil, həm də dərman bitkilərini təsirə məruz qoyub. Əgər bu tendensiya davam edərsə, fermerlər məhsul yetişdirməkdə çətinliklərlə üzləşəcək, bu da ərzaq qiymətlərinin artmasına və qidanın əlçatanlığının azalmasına gətirib çıxaracaq.
Farnsfort bildirir ki, quş populyasiyasının azalmasının əsas səbəbləri bunlardır:
Yaşayış yerlərinin itirilməsi, iqlim dəyişikliyi, pestisidlər, insan fəaliyyəti (şəhərsalma, binalara toqquşmalar və s.).
İqlim dəyişikliyi quşların miqrasiya vaxtlarını və qida dövrlərini pozur, nəticədə onlar ac qalır və çoxalma qabiliyyətini itirirlər. İnsanlar tərəfindən yemlənmə də problemi artırır. Bu, quşları təbii miqrasiya prosesindən yayındırır və yırtıcıların sayını artırır.
Yeni müşahidələr: Quşlar daha uzun oxuyur
Bundan əvvəl Kornell Universitetinin alimləri milyonlarla saatlıq quş səsi qeydlərini analiz edərək maraqlı nəticə əldə ediblər. Quşlar indi əvvəlkindən daha uzun müddət oxuyurlar. Bu hadisə bütün dünyada müşahidə olunur və tədqiqatçılar bunun səbəbini işıq çirklənməsinin quşların bioloji ritmlərinə təsiri ilə əlaqələndirirlər.
Yeni müşahidələr bir daha göstərir ki, iqlim və insan fəaliyyəti təbiətdəki ən incə tarazlıqlardan birini, quşların həyat dövranını ciddi şəkildə dəyişdirir.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 894 Tarix: 16 oktyabr 2025
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşPrezident: "Hər dəfə Qarabağda, Şərqi Zəngəzurda olanda və inkişafı görəndə ürəyim sevinir"
"Hər dəfə Qarabağda, Şərqi Zəngəzurda olanda və bu gözəl inkişafı görəndə, əlbəttə ki, ürəyim sevinir. Bir daha əmin oluram ki, biz nə qədər böyük xalqıq, qurub-yaradan xalqıq". BİG.AZ AZƏRTAC-a istinadən xəbər verir ki, bu fikirləri Prezident İlham Əliyev Xocavənddə Quzeyxırman və Güneyxırma
11.07.2026 143 Bu şəxslər 65 yaşı gözləmədən pensiya ala biləcək
İyulun 1-dən etibarən Azərbaycanda qadınların pensiya yaşı 65 olub. Beləliklə, qadınların pensiya yaşı kişilərin pensiya yaşı ilə bərabərləşib. Kişilər üçün pensiya yaşı 2021-ci il iyulun 1-dən 65 yaş olaraq müəyyən edilib. "Əmək pensiyaları haqqında" qanunun 7-ci maddəsinə əsasən, kişiləri
00:23 123 İlham Əliyev Xocavənd rayonunun Quzeyxırman kəndində olub - FOTO
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev iyulun 11-də Xocavənd rayonunun Quzeyxırman kəndində olub. BİG.AZ AZƏRTAC-a istinadən xəbər verir ki, dövlətimizin başçısına burada Quzeyxırman və Güneyxırman kəndlərində fərdi evlərin və infrastrukturun bərpası sahəsində görülən işlər barədə məluma
11.07.2026 163 Yazıçı-publisist Aydın Tağıyevin kitabının təqdimatı olub
Bu gün yazıçı-publisist Aydın Tağıyevin "Qələbənin Memarı: cənab Ali Baş Komandan - 100 illik imza! Bənzərsiz tarix" adlı kitabının təqdimat mərasimi keçirilib. AZƏRTAC xəbər verir ki, tədbir Azərbaycan Respublikasının Dövlət Himninin səsləndirilməsi ilə başlayıb. Ardınca Ümummilli Lider Heydə
11.07.2026 193 Bakının 3 əsas küçəsində hərəkət tam məhdudlaşdırılacaq
İyulun 13-ü, saat 07:00-dək Bakı şəhərində aparılacaq təmir işləri ilə əlaqədar 3 küçədə nəqliyyat vasitələrinin hərəkəti mərhələli şəkildə tam məhdudlaşdırılacaq. "Report" bu barədə Azərbaycan Avtomobil Yolları Dövlət Agentliyinə (AAYDA) istinadən xəbər verir. Məlumata görə, Səməd Vurğun küçəs
11.07.2026 166 Azərbaycan Türkiyədən taxıl və paxlalı idxalı xərcini 15 % artırıb
Bu ilin yanvar-iyun aylarında Azərbaycan Türkiyədən 99,148 milyon ABŞ dolları dəyərində taxıl, paxlalılar, yağlı toxumlar və onun məhsullarını idxal edib. "Report" Türkiyə İxracatçılar Məclisinə istinadən xəbər verir ki, bu, 2025-ci ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 15,1 % çoxdur. Təkcə iyund
11.07.2026 129 Xaçmazda avtomobil su hovuzuna düşüb, 69 yaşlı sürücü ölüb
Xaçmaz rayonu, Ağyazıbuduq kəndi ərazisində avtomobil su hovuzuna düşüb. Bu barədə "Report"a Fövqəladə Hallar Nazirliyindən (FHN) məlumat verilib. Bildirilib ki, hadisə yerinə FHN-in Kiçikhəcmli Gəmilərə Nəzarət və Sularda Xilasetmə Dövlət Xidmətinin dalğıcları cəlb olunub. Dalğıclar tərəfində
11.07.2026 162 Azərbaycan Türkiyədən geyim idxalı xərcini 26 %-dən çox artırıb
Bu ilin yanvar-iyun aylarında Azərbaycan Türkiyədən 28,789 milyon ABŞ dolları dəyərində geyim idxal edib. "Report" Türkiyə İxracatçılar Məclisinə istinadən xəbər verir ki, bu, 2025-ci ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 26,4 % çoxdur. Təkcə iyunda Türkiyə Azərbaycana 3,699 milyon ABŞ dolları dəyərind
11.07.2026 129 Bakıda bu avtobuslar PULSUZ OLDU - VİDEO
Bakıda yeni mikroavtobuslar fəaliyyətə başlayacaq. xəbər verir ki, bu barədə "BakuBus" paylaşım edib. Paylaşıma "Böyük şəhərimizin kiçik qonaqları" - başlığı qeyd olunub. Həmçinin mikroavtobusun üzərində onun ödənişsiz fəaliyyət göstərəcəyini əks etdirən qeyd yer alıb
00:19 130