İnsan bədənində hansı "artıq" sümüklər var? - Cavab sizi təəccübləndirəcək
Körpələrdə böyüklərlə müqayisədə daha çox sümük olur. Yeni doğulan uşaqlarda 275-300 sümük ola bilər. Uşaq böyüdükcə xırda sümüklər birləşir və bərkiyərək daha iri sümükləri əmələ gətirir. Nəticədə əksər yetkin insanlarda sümük sayı 206 olur.
Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Live Science" nəşri yazır.
Qeyd olunur ki, xırda və daha yumşaq sümüklərin olması körpələrə ana bətnində bükülmək və doğuş kanalından keçmək üçün lazım olan əlavə elastikliyi təmin edir.
Bununla belə, bəzi yetkin insanlarda həqiqətən 206-dan çox sümük olur. "Scientific Reports" jurnalında dərc olunan araşdırmaya görə, əlavə və ya normadan artıq sümüklər inkişaf prosesində sümüklərin standart şəkildə birləşməməsi nəticəsində yarana bilər.
Əksər hallarda insanda normadan artıq sümük olmasının heç bir açıq əlaməti müşahidə edilmir.
"Əlavə sümüyün olduğunu bilməmək çox asandır. Çox vaxt biz bunu xəstəyə başqa səbəbdən rentgen çəkiləndə təsadüfən aşkar edirik", deyə Baltimordakı "Mercy" tibb mərkəzinin ayaq və topuq rekonstruksiyası institutundan ortoped-cərrah Vandan Patel bildirib.
Bədəndə əlavə sümüklər
İstanbul Universiteti Medeniyetin anatomiya kafedrasının dosenti Eren Oğutun sözlərinə görə, əlavə sümüklər rentgen görüntülərində görünsə belə, tez-tez diqqətdən kənarda qalır və ya sınıq fraqmenti, yaxud yaşla bağlı dəyişiklik kimi qiymətləndirilir.
"Ümumilikdə tədqiqatlar göstərir ki, bu cür sümüklər əhalinin təxminən 10-30 faizində rast gəlinir. Lakin real yayılma səviyyəsi, ehtimal ki, qəbul ediləndən daha yüksəkdir", deyə o qeyd edib.
Patel bildirib ki, əlavə sümüklər ən çox ayaqda və topuq nahiyəsində müşahidə olunur. Ən geniş yayılmış əlavə sümük üçbucaq sümüyü - os trigonumdur.
"Bu hal insanların 10-25 faizində qeydə alınır. Sümük topuğun arxa hissəsində yerləşir və xüsusilə barmaqların və topuğun aşağı doğru büküldüyü zaman ağrıya səbəb ola bilər. Məsələn, balerinalarda puant üzərində rəqs edərkən bu problem daha qabarıq görünür", deyə o əlavə edib.
Digər geniş yayılmış əlavə sümük xarici baldır sümüyü, yəni əlavə qayıqvari sümük adlanır.
"Bu sümük əhalinin təxminən 12 faizində rast gəlinir. Ayağın daxili tərəfində, əsas qayıqvari sümüyün yaxınlığında yerləşir. Bəzən qayıqvari sümük böyümüş kimi görünür. Ayaq tağında ağrıya səbəb ola və tez-tez yastı pəncə ilə müşahidə oluna bilər", deyə Patel bildirib.
Həkimlər nadir hallarda rast gəlinən bir sıra digər əlavə sümüklərdən də xəbərdardırlar. Bu biliklər əsasən meyit üzərində aparılan tədqiqatlar və tibbi görüntüləmə nəticəsində əldə olunub. Məsələn, bud sümüyündə yerləşən və omba ağrısı ilə əlaqəli ola bilən əlavə sümük növü mövcuddur. Bu cür sümük əhalinin 5 faizindən azında qeydə alınır.
Maraqlıdır ki, bəzi insanlarda əlavə qabırğalar da ola bilər. Klivlend Klinikasının məlumatına görə, insanların təxminən 1 faizi doğuş zamanı boyun nahiyəsində bir və ya iki əlavə sümüyə malik olur. Boyun qabırğası adlanan bu nadir sümük adi qabırğalardan fərqlənir və çox vaxt üfüqi deyil, daha şaquli və ya diaqonal yerləşir. Əksər hallarda problem yaratmasa da, bəzi insanlarda qolda ağrı və ya zəifliyə səbəb ola bilər.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Sağlamlıq Baxılıb: 1008 Tarix: 08 yanvar 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşÜrək sağlamlığını qorumağa kömək edən 9 faydalı və dadlı qəlyanaltı
Ürək üçün faydalı qəlyanaltılar adətən doymuş yağlar və natrium baxımından az, lif, antioksidant və faydalı qida maddələri baxımından isə zəngin olur. Qaynarinfo xəbər verir ki, "Verywell Health" nəşrinin məlumatına görə, bu məhsullar iltihabi proseslərin azalmasına kömək edir və ürək-dama
27.07.2026 443 İnsult zamanı nəyi etmək, nəyi etməmək lazımdır? - VİDEO
"Baku Med" verilişinin budəfəki buraxılışında invaziv və qeyri-invaziv radiologiyadan danışılıb. İnsult nədir və hansı hallarda baş verir?. Gənclərdə insultun səbəbləri nələrdir?. Onun ilkin əlamətləri hansılardır?. İnsult zamanı ilk yardım necə göstərilməlidir?. İnsanların insult zamanı ə
18.07.2026 370 Yayda buzlu su içmək təhlükəlidirmi?
Yay aylarında temperatur yüksəldikcə insanlar sərinləmək üçün daha çox buzlu və çox soyuq suya üstünlük verirlər. Lakin mütəxəssislər xəbərdarlıq edirlər ki, həddindən artıq soyuq suyun qəbulu bəzi hallarda sağlamlığa mənfi təsir göstərə bilər. Ölkə.az xəbər verir ki, həkimlərin sözlərinə görə, çox soyu
14.07.2026 539 Sağlam olmayan münasibətlərin 7 gizli əlaməti - Psixoloq açıqladı
Amerikalı psixoloq Mark Trevers (Mark Travers) diqqətdən yayınan, lakin münasibətin sağlam olmadığını göstərən yeddi əsas əlaməti sadalayıb. Qaynarinfo-nun məlumatına görə, CNBC-də dərc olunan məqaləsində Trevers bildirib ki, bir çox insan aylarla, hətta illərlə sağlam olmayan münasibətlərdə qalır. Onla
13.07.2026 553 Alimlərdən qan təzyiqi ilə mübarizədə yeni üsul
Kanadadakı Vaterloo Universitetinin alimləri yüksək qan təzyiqinin idarə olunması ilə bağlı yeni araşdırma aparıblar. xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələrinə görə, yalnız duzun (natriumun) qəbulunu azaltmaq deyil, eyni zamanda qidalanmada kaliumun miqdarını artırmaq da qan təzyiqinin aşağı salınmasın
02.08.2026 270 Diş əti xəstəliyi diabet riskini artıra bilər - ARAŞDIRMA
Diş həkiminə müraciət zamanı müəyyən edilən diş əti problemləri insanın gələcəkdə 2-ci tip diabetə tutulma riski barədə də məlumat verə bilər. xəbər verir ki, "The Lancet Public Health" jurnalında dərc olunan və 300 mindən çox insanı əhatə edən genişmiqyaslı araşdırmada periodontitlə 2-ci ti
08.08.2026 175 Bir çox xəstəliyi müalicə edən MASAJ
Masaj xidməti bir çox xəstəlikləri sağaldır, masaj zamanı Təbii yağlardan istifadə olunur, sizin bədənizdə olan oynaq ağrıları, bel ağrıları, baş ağrılarını vaxtında götürür. Dünyada edilən masajların 90 %-i tibbi masajdır. Avropada və Şərqdə həkimlər masajı resept olaraq yazırlar. Masaj inteqtaiv bi
28.07.2026 3492 Xərçəng riskini azaltmağın yolları açıqlandı: Rusiyalı akademikdən mühüm tövsiyələr
"Sağlam həyat tərzi prinsiplərinə riayət etmək, zərərli vərdişlərdən uzaq durmaq, mütəmadi fiziki aktivliklə məşğul olmaq və profilaktik müayinələrdən keçmək onkoloji xəstəliklərin yaranma riskini əhəmiyyətli dərəcədə azalda bilər". xəbər verir ki, bunu "RİA Novosti"yə müsahibəsind
26.07.2026 313 55 illik araşdırma: Alimlər uzunömürlülüyün sirrini tapıb?
100 yaşdan çox yaşayan insanlar üzərində aparılan uzunmüddətli araşdırma göstərib ki, 100 il və daha artıq yaşamağın vahid resepti yoxdur. Bununla belə, uzunömürlü insanları birləşdirən bir sıra ümumi amillər müəyyən edilib. Qayanrinfo xəbər verir ki, "ScienceAlert"in yazdığına görə, Qahirədək
22.07.2026 720