Unudulan xəstəliklər geri qayıdır - Peyvəndlər azaldı, ölümcül virus ortaya çıxdı

Unudulan xəstəliklər geri qayıdır - Peyvəndlər azaldı, ölümcül virus ortaya çıxdıİngiltərədə azalan peyvəndləmə səviyyəsi səbəbindən başda qızılca olmaqla, göyöskürək, uşaq iflici və difteriya kimi uzun müddətdir nəzarət altında saxlanılan yoluxucu xəstəliklərin yenidən yayılma riski artıb.

Qaynarinfo xəbər verir ki, Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST) 2026-cı ilin yanvar ayında İngiltərənin qızılcanı eliminasiya etmiş ölkə statusunu geri götürüb.

Epidemiya riski niyə artdı?

"The Telegraph" qəzetinin məlumatına görə, 2025-ci ildə İngiltərə və Uelsdə 3 min 268 qızılca hadisəsi və iki ölüm qeydə alınıb. Bu göstərici 2024-cü ildə qeydə alınan 11 min 162 yoluxma artımından sonra açıqlanıb.

Mütəxəssislər bildirirlər ki, qızılcaya qarşı tələb olunan 95 faizlik immunizasiya səviyyəsindən aşağı düşülməsi epidemiya riskini artırır. İngiltərədə beş yaşadək uşaqlar arasında iki doza qızılca, kabakulak və məxmərək (MMR) peyvəndi alanların payı 83,7 faizdə qalıb. Bu, son on ilin ən aşağı göstəricisi kimi qeydə alınıb.

"Gələcəkdə təkrarlanan epidemiya dalğaları görə bilərik"

"Oxford Vaccine Group"un direktoru professor ser Endryu Pollard qızılcanın son dərəcə yoluxucu olduğunu vurğulayaraq deyib: "Peyvəndləmə səviyyəsi azalmağa davam edərsə, gələcəkdə təkrarlanan epidemiya dalğaları görə bilərik".

İngiltərə Səhiyyə Təhlükəsizliyi Agentliyinin (UKHSA) məlumatına əsasən, qızılcaya yoluxmuş bir nəfər orta hesabla 15 nəfərə virus ötürə bilir. Halların beşdə biri xəstəxanaya yerləşdirilməni tələb edir, hər 1000-2000 yoluxmadan birində isə beyin iltihabı inkişaf edə bilər.

Göyöskürək və uşaq iflici ilə bağlı xəbərdarlıq

Mütəxəssislər qızılcadakı artımın göyöskürək və uşaq iflici kimi digər peyvəndlə qarşısı alına bilən xəstəliklər üçün də risk yaratdığını bildirirlər.

2025-ci ilin ilk yarısında laborator təsdiqli 502 göyöskürək hadisəsi aşkarlanıb və bir uşaq həyatını itirib. İngiltərədə beş yaşadək göyöskürək peyvəndini tamamlayan uşaqların payı 82,7 faiz təşkil edib. Hamilə qadınlar arasında peyvəndləmə səviyyəsi isə 72,6 faiz olub.

Xəbərə görə, İngiltərədə uşaq iflici sonuncu dəfə 1984-cü ildə qeydə alınıb, Avropada isə 2003-cü ildə sona çatıb. Lakin 2022-ci ildən etibarən İngiltərədə tullantı sularda poliovirus izlərinə rast gəlinir.

Mütəxəssislər aşağı peyvənd göstəricilərinin virusun yenidən yayılma riskini artırdığını vurğulayırlar. Ölkə üzrə uşaq iflicinə qarşı iki doza peyvənd alan uşaqların payı 82,7 faizdir, bəzi bölgələrdə isə bu göstərici 60 faizə qədər enib.

Difteriya hallarında artım

1940-cı illərdə on minlərlə yoluxmaya və minlərlə ölümə səbəb olan difteriya kütləvi peyvəndləmə sayəsində böyük ölçüdə nəzarət altına alınmışdı. Lakin son on ildə illik yoluxma sayının iki ilə 10 arasında dəyişdiyi bildirilir. 2025-ci ildə iki difteriya hadisəsi qeydə alınıb.

"London Hygiene and Tropical Medicine School"dan doktor Ben Kasstan-Dabush peyvənd əleyhinə çağırışların və artan sosial bərabərsizliklərin peyvəndləmə səviyyəsinə mənfi təsir göstərdiyini bildirib. Mütəxəssislər səhiyyə xidmətlərinə çıxışdakı çətinliklərin və pandemiyadan sonra artan tərəddüdlərin də bu prosesə təsir etdiyini qeyd edirlər.

"The Telegraph"ın yazdığına görə, səlahiyyətlilər cəmiyyət üzrə peyvəndləmə səviyyəsinin artırılmasına və yarımçıq qalan peyvəndlərin tamamlanmasına çağıraraq xəbərdarlıq ediblər: "Peyvəndlə qarşısı alına bilən xəstəliklərin geri dönməsini istəmirik".


BiG.Az
Telegramda izləyin
Sağlamlıq   Baxılıb: 904   Tarix: 12 fevral 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş

Oxşar xəbərlər

.

Hepatit B və C tam müalicə olunur? - Mütəxəssis danışdı

Virus hepatitləri qaraciyərin iltihabına səbəb olan və geniş yayılmış infeksion xəstəliklər sırasındadır. Xəstəliyin bəzi növləri kəskin formada keçsə də, hepatit B və C uzun müddət heç bir əlamət vermədən inkişaf edərək xroniki xarakter ala, qaraciyərin ciddi zədələnməsinə səbəb ola bilər. Bununla yanaşı

01.11.2026 777
.

Səhər yeməyi üçün ən pis vaxt - Diyetoloqların cavabı

Səhər yeməyini günortadan sonraya saxlamaq sağlamlıq üçün arzuolunmaz nəticələrə səbəb ola bilər. Diyetoloqların fikrincə, günün ilk qida qəbulu üçün ən uyğun vaxt oyandıqdan sonrakı 1-2 saatdır. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "EatingWell" nəşri diyetoloqların tövsiyələrinə istinadə

10.11.2026 467
.

Qışda dəriyə qulluq zamanı edilən əsas səhvlər

İstilik mövsümündə mənzillərdə havanın quruması dərinin daha sürətlə nəm itirməsinə səbəb olur. Bu dövrdə isti su ilə yuyunmaq, skrablardan həddindən artıq istifadə etmək və dərini tez-tez təmizləmək isə qoruyucu baryeri zəiflədərək quruluğu daha da artıra bilər. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barəd

28.10.2026 1036
.

İnfarkt və insult riskinin ən yüksək olduğu saatlar

Günün müəyyən saatlarında infarkt və insult keçirmə ehtimalı daha yüksək olur. Xüsusilə səhər saat 06:00-dan 09:00-dək ürək-damar ağırlaşmaları riski kəskin artır. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə Harvard Tibb Məktəbinin həkim-qastroenteroloqu Trişa Paşriça "The Washington Post" nəşrin

12.11.2026 501
.

Kişilərdə bu əlamət varsa, xərçəngdən yoxlansın

Qanda anemiya və hemoqlobin səviyyəsinin düşməsi xərçəng müayinəsindən keçməyi tələb edir, xüsusən kişilər diqqətli olmalıdır. BİG.AZ -a istinadən xəbər verir ki, cərrah İldus Muxametovun sözlərinə görə, kolorektal xərçəngin inkişafı anemiyaya səbəb ola bilər. O qeyd edib ki, bağırsaq xərçəngi, xüsusil

31.10.2026 838
.

COVID-dən sonra dadbilmənin niyə bərpa olunmadığı AÇIQLANDI

Bəzi insanlarda COVID-19 infeksiyasından bir ildən çox vaxt keçməsinə baxmayaraq, dadbilmə qabiliyyətinin niyə tam bərpa olunmadığına dair yeni məlumatlar əldə edilib. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, alimlər uzunmüddətli dadbilmə pozğunluğu yaşayan şəxslərin dad reseptorlarını araşdırıblar

24.10.2026 752
.

Toyuğu yumazdan əvvəl bu təhlükəni bilin!

Bir çox insan toyuq ətini bişirməzdən əvvəl kranın altında yumağa üstünlük verir. Lakin mütəxəssislər bu vərdişin sağlamlıq üçün təhlükə yarada biləcəyi barədə xəbərdarlıq edirlər. Belə ki, çiy toyuğun yuyulması zamanı su sıçrantıları vasitəsilə bakteriyalar mətbəxin müxtəlif səthlərinə, qab-qacağa v

02.11.2026 1046
.

Hepatitlə bağlı diqqətçəkən statistika: Ötən illə müqayisədə azalma var

2026-cı ilin yanvar-sentyabr aylarında Azərbaycanda viruslu hepatit diaqnozu ilə 62 nəfər qeydiyyata alınıb. 2025-ci ilin eyni dövründə bu göstərici 109 nəfər olub. Bu barədə Trend-in sorğusuna cavab olaraq, Dövlət Statistika Komitəsindən məlumat verilib. Qeyd edilib ki, hesabat dövründə hepatit A diaqnoz

24.10.2026 820
.

Həkimlər niyə çaya şəkər əlavə etməməyi məsləhət görürlər?

Çaya əlavə edilən şəkər gün ərzində qəbul etdiyimiz kalori miqdarını artırır. Xüsusilə bir neçə fincan şirin çay içənlər fərqinə varmadan xeyli şəkər qəbul edə bilərlər. xəbər verir ki, şəkərli içkilərin həddindən artıq istifadəsi artıq çəki və diş çürüməsi riskini artırır. Buna görə çayı şəkərsiz içmə

18.10.2026 956
.