Antik Romanın memarlıq inciləri necə məhv olmadı?
Antik Romanın möhtəşəm tikililəri min illərdir ayaqda qalmağı bacarıb. Roma mühəndislərinin uğurunu nümayiş etdirən bu abidələr arasında dünyanın ən böyük dayaqqız (dəstəksiz) günbəzinə sahib olan Panteon və Kolezyum kimi tikililər 2 min ildən artıqdır ki, möhkəmliyini qoruyaraq günümüzə gəlib çatıb.
Qaynarinfo antik Romanın möhtəşəm memarlıq irsinin əsas sirlərini təqdim edir.
Məlum olub ki, romalıların istifadə etdiyi beton bəzi xüsusiyyətlərinə görə müasir betondan daha dayanıqlıdır. Yeni araşdırmaya əsasən, Roma tikinti ustalarının istifadə etdiyi sirli komponent o qədər möhkəm idi ki, onlar hətta liman bəndləri və kanalizasiya sistemləri kimi mürəkkəb qurğuları zəlzələ zonalarında belə inşa edə bilirdilər.
ABŞ, İtaliya və İsveçrədən olan tədqiqatçılar İtaliyanın mərkəzində yerləşən Privernum arxeoloji ərazisindən götürülmüş 2 min illik beton nümunələrini analiz ediblər. Təhlillər nəticəsində betonun tərkibində "əhəng qırıntıları" adlandırılan ağ hissəciklərin olduğu müəyyən edilib. Məhz bu hissəciklər zamanla betonda yaranan çatların öz-özünə bərpa olunmasına imkan yaradır.
Əhəng qırıntıları çatları bərpa edir
Tədqiqatın müəlliflərindən biri, Massachusetts Institute of Technology-nin alimi Admir Maşiç bildirib ki, alimlər çox dəqiq reseptlər hazırlayaraq onların Roma İmperiyası ərazisindəki tikinti meydançalarında tətbiqini təmin edirdilər.
Beton ümumilikdə sement adlanan bağlayıcı maddədən hazırlanır. Bu maddə əhəngdaşı, su və müxtəlif ölçülü qum-çınqıl qarışığından ibarətdir.
Antik Romada sönməmiş əhəngdən istifadə olunub
Araşdırmalar göstərir ki, Romada betonda bağlayıcı maddə kimi sönməmiş əhəngdən istifadə edilib. Analizlər nəticəsində məlum olub ki, sönməmiş əhəngdən yaranan əhəng qırıntıları betonun davamlılığını artırır.
Tədqiqatçılar həm Roma üsulu ilə, həm də müasir standartlarla iki müxtəlif beton nümunəsi hazırlayaraq onları süni şəkildə çatladıb. İki həftə sonra aparılan yoxlamada Roma üsulu ilə hazırlanan betonun içindən su keçmədiyi, müasir üsulla hazırlanan betondan isə su sızdığı müəyyən edilib.
Araşdırmaya görə, Roma formuluna əsasən hazırlanan, tərkibində əhəng qırıntıları olan beton çat yerlərində həll olaraq su ilə təmas zamanı yenidən bərkiyir və quruluşu bərpa edir.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Maraqlı Baxılıb: 787 Tarix: 25 fevral 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşPitbul küçədə səkkiz yaşlı uşağa hücum etdi - VİDEO
Türkiyənin Çorum şəhərində səkkiz yaşlı oğlan pitbul cinsli itin hücumuna məruz qalıb. -a istinadən xəbər verir ki, insident ərazidə olan təhlükəsizlik kameraları tərəfindən qeydə alınıb. Yeniyetmə oğlan ətrafdakı insanların köməyi ilə itin hücumundan xilas edilsə də, onun müxtəlif xəsarətlər aldığ
14.09.2021 1051 Aygün Kazımovanı arxada qoydu, 31 yaşında Amerikada güllələndi – Azərbaycanlı müğənninin faciəvi həyatı
Sevil Maqsud qızı Hacıyeva 3 oktyabr 1968-ci ildə Bakı şəhərində anadan olub. Gənc yaşlarından etibarən musiqi fəaliyyətinə başlayan Sevilin qısa zaman ərzində istedadı kəşf edilir və müxtəlif musiqi tədbirlərində çıxış etməyə başlayır. Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasının fortepiano şöbəsində təhsi
12.09.2021 3724 Bayden Trampı xatırlayan kimi xaç çəkdi - VİDEO
ABŞ prezidenti Co Bayden demokrat qubernaton Qevin Nyusoma dəstək mitinqində özünün Donald Trampla rəqabətini xatırlayıb. -ın -a istinadən məlumatına görə, o bildirib ki, Kaliforniya sakinlərinin qəbul edəcəyi qərar tək ABŞ-a yox, ümumilikdə bütün dünyaya təsir qoyacaq. "Bilirsiniz ki, ötən il seçkilərd
15.09.2021 660 Bakıda dördəm doğulub - VİDEO
Bakıda dördəm doğulub. -ın xəbərinə görə, uşaqlardan 3-ü oğlan 1140 qr., 1350 qr., 1230 qr, biri qızdır 1120 qr. Zaqatala rayon sakinləri olan 30 yaşlı Ülviyyə Sofiyeva və 32 yaşlı Huseynbala Sofiyevin ailəsində dünyaya gələn uşaqlar onların ilk övladlarıdır. Qeysəriyyə əməliyyatı ilə doğulan uşaqları
15.09.2021 942 Borşa da abidə qoyulacaq
Kiyev şəhər rəhbərliyi borşa qoyulacaq abidənin anonsunu verib. -a istinadən xəbər verir ki, abidənin qastroturizmin populyarlaşdırılması baxımından əhəmiyyətli olacağı bildirilib. Müvafiq təşəbbüsü aşpaz Yevgeni Klopotenko irəli sürüb. O, Ukraynada duzlu xiyara, qarpıza, dondurmaya və bu kimi qida vasitələrin
10.09.2021 1189 Gecə paltarı ilə yatmayın - SƏBƏB
Gözəl, sağlam və rahat bir yuxu üçün yatarkən gecə paltarı geyinməyin. Hətta qışda belə. Bəs niyə gecə paltarı ilə yatmamalıyıq?. -a istinadən məlumat verir ki, insanların təxminən 40 faizi yatarkən gecə paltarı geyinirlər. Xüsusilə qış aylarında qalın "pijamalar" da yatmaqla daha rahat olacaqların
16.09.2021 3554 Ayaq qoxusuna son
Havaların soyuması ilə örtülü ayaqqabılara keçid bəzi şəxslərin qoxu kimi problemlərlə qarşılasmasına səbəb olur. Ayaqların uzun müddət qapalı qalması, ayaqqabının materialı və ya corabdan qaynaqlanan bu problem narahatlıq yaradır. Axşam.az-a istinadən ayaq qoxusunun qarşısını almağa yardım edən 3 təbi
10.09.2021 1505 Yeni Zelandiyanın adı dəyişdirilir?
Yeni Zelandiya parlamentində yerli xalqı təmsil edən "Maori" partiyası ölkənin rəsmi adının dəyişdirilməsi üçün parlamentə təqdim edəcəyi petisiyanı onlayn imza üçün açıb. -a istinadən xəbər verir ki, petisiyada ölkənin adının Aotearoa olaraq dəyişdirilməsi, şəhərlərin, qəsəbələrin və yerləri
15.09.2021 1222 Ovuclarınızı birləşdirin: Sevgi haqqında nələr öyrənəcəksiniz?
Ovuclarınızın içindəki sevgi xətti xarakteriniz haqqında çox şey deyir. -a istinadən məlumat verir ki, bir insanın əlləri o insan haqqında çox şey deyə bilər. Bu, uzun müddətdir ki, xarakter təhlili aparan insanlar üçün təsirli bir üsuldur. Əgər bu sizə də maraqlıdırsa, o zaman ovuclarınızı birləşdirin
16.09.2021 1627