8 Mart haqqında HƏQİQƏT: Sovet mifləri olmadan Beynəlxalq qadınlar gününün əsl HEKAYƏSİ
Beynəlxalq qadınlar günü əslində nə deməkdir, bu tarix necə yaranıb, bayramı kimlər təsis edib və onilliklər ərzində onun qavrayışı necə dəyişib - ətraflı izah edəcəyik.
8 Martın tarixi: Beynəlxalq qadınlar günü necə yaranıb
Lent.az-ın xəbərinə görə, Beynəlxalq qadınlar gününün tarixi 20-ci əsrin əvvəllərində başlayır. O dövrdə qadınlar üçün bərabər hüquqlar, siyasi iştirak və sosial ədalət uğrunda hərəkat bütün dünyada fəal şəkildə inkişaf edirdi.
İlk addımlardan biri 1909-cu ildə ABŞ-da keçirilən Milli qadınlar günü idi. Bu, Sosialist Partiyası tərəfindən bərabərsizlik məsələlərini, xüsusən də qadınların seçki hüququnun olmamasını vurğulamaq məqsədi ilə təşkil edilmişdi.
Növbəti mühüm mərhələ 1910-cu ildə Kopenhagendə baş verib və orada Sosialist Qadınların Beynəlxalq Konfransı keçirilib. Orada alman fəalı Klara Setkin Beynəlxalq qadınlar gününün təsis edilməsi ideyasını irəli sürüb.
Onun ideyası, müxtəlif ölkələrdən olan qadınların diqqəti əsas tələblərə yönəldə biləcəyi illik həmrəylik tədbirlərini nəzərdə tuturdu:
qadınların seçki hüququ;
bərabər əmək haqqı;
dövlət vəzifələrinə çıxış;
sosial və siyasi bərabərlik.
Tədricən, 8 Mart beynəlxalq qadın hərəkatı üçün simvolik bir tarix kimi qəbul edilib. Artıq 1920-ci illərdən etibarən bu gün müxtəlif ölkələrdə müntəzəm olaraq qeyd olunmağa başlayıb.
Son beynəlxalq tanınma 1975-ci ildə, Birləşmiş Millətlər Təşkilatı Beynəlxalq Qadınlar gününü rəsmi olaraq dünya tarixləri təqviminə daxil etdikdə baş verib.
SSRİ-də 8 Martın mənası necə dəyişdirilib?
Sovet İttifaqında Beynəlxalq qadınlar günü tez bir zamanda milli bayram statusu qazanıb. 1966-cı ildə 8 Mart rəsmi istirahət günü olub.
Lakin zaman keçdikcə tarixin ilkin mənası əhəmiyyətli dərəcədə dəyişib. Bərabərlik və siyasi hüquqlar uğrunda mübarizə mövzusu arxa plana keçib və təbliğat "Sovet qadını"nın - zəhmətkeş, ana və evdar qadının obrazını formalaşdırmağa başlayıb.
Bayram tədricən rəsmi toplantılar, rəsmi təbriklər və gül təqdim etmə gününə çevrilib. Qadınlara işlərinə, ailələrinə qayğı göstərmələrinə və "qadınlıqlarına" görə təşəkkür edilib, bərabərlik və vətəndaş hüquqları məsələləri isə nadir hallarda qaldırılıb.
Nəticədə, həmrəylik və qadın hüquqları uğrunda mübarizə kimi orijinal ideyalar arxa plana keçib. Bir çox postsovet ölkələrində bu buket, hədiyyə və rəsmi təbrik ənənəsi uzun illər davam edib.
Eyni zamanda, dünyanın əksər ölkələrində 8 Mart vətəndaş fəallığı günü kimi inkişaf etməyə davam edərək insanlara gender bərabərliyinə və qadın hüquqlarının qorunmasına ehtiyac olduğunu xatırladıb.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Maraqlı Baxılıb: 611 Tarix: 08 mart 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşI Nikolayın qızının cehizi bu qiymətə satıldı
Rusiya imperatoru I Nikolayın qızı Olqa Nikolayevnaya məxsus çay-qəhvə dəsti Fransada keçirilən hərracda 321 min avrodan baha qiymətə satılıb. Axşam.az xəbər verir ki, bu barədə hərrac evi "Aguttes"in rəsmi saytında məlumat verilib. Hərracda səkkiz əşyadan ibarət dəstin 40-80 min avroya satılacağ
14.11.2026 279 Düyü bişirərkən bu səhvi etməyin
Düyü bişirərkən onun dibinin yapışqan, üst hissəsinin isə quru qalması bir çox insanın qarşılaşdığı problemdir. Bunun səbəbi hər zaman suyun miqdarı və ya bişirmə müddəti olmaya bilər. İstifadə edilən qazanın forması da yeməyin keyfiyyətinə təsir göstərir. Ölkə.az yerli mediaya istinadən xəbər veri
12.11.2026 510 Ölümdən iki gün əvvəl orqanizmdə nə baş verir?
Həyatın son 48 saatında insan orqanizmi həyati funksiyalarını qorumaq qabiliyyətini tədricən itirir. Həyatın son 48 saatında insan bədəni nəzərəçarpacaq dəyişikliklərə məruz qala bilər. İnsan zəifləyir, daha çox yatır, yeməyə az maraq göstərir və nəfəs alma və qan dövranı tədricən dəyişir. Bu təzahürlə
15.11.2026 444 Mağara divarlarında 280 qədim təsvir tapıldı - 60 il yanından keçib, görməyiblər
İspaniyanın Kataloniya bölgəsindəki "Cova de la Font Major" mağarasında onilliklər boyu turistlərin diqqətindən yayınan 280 Paleolit dövrü qayaüstü oyması aşkar edilib. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, Katalan İnsan Paleoekologiyası və Sosial Təkamül İnstitutunun alimləri Xosep Mariy
14.11.2026 256 Xurma niyə ağızda büzüşmə yaradır və nə qədər şəkərlidir?
Payızın gəlişi ilə xurma mövsümü də başlayır. Bu dadlı meyvə haqqında cəmiyyətdə müxtəlif yanlış təsəvvürlər mövcuddur. Bəziləri xurmanın həddindən artıq şəkərli və kalorili olduğunu düşünür, digərləri isə onun ağızda yaratdığı büzüşmə hissindən narahat olur. Bəs əslində xurma nə qədər faydalıdır v
15.11.2026 261 Tezbazar.Az - Xidmətlər, təmir, tikinti və digər xidmət elanları
Pulsuz elanlar saytı -da təmir, tikinti və digər xidmətlərlə bağlı elanlar yerləşdirilir. Evini təmir etdirməyə hazırlaşanlar və tikintiyə başlamaq istəyənlərin diqqəti bizdə olsun!. Onlayn elanlar platforması olan xidmətinizdədir! Biz sizə hər məsələdə kömək etməyə hazırıq. Təmir və ya tikintiyə başlama
11.11.2026 1299 2026-cı ilin ən təhlükəli 10 şəhəri açıqlandı
Beynəlxalq təşkilatlar 2026-cı ildə "bilet almadan əvvəl iki dəfə düşünməli olduğunuz" ən təhlükəli 10 şəhəri müəyyən edib. bunu xarici mediaya istinadən xəbər verir. Siyahıda elə məşhur turizm məkanları var ki, səyahət planlarınızı tamamilə dəyişmək məcburiyyətində qala bilərsiniz. Gündüzlə
14.11.2026 305 "Microsoft"un çökməsi milyardlarla dollar zərər vura bilər
"Microsoft" korporasiyasının fəaliyyətində yaranan qlobal nasazlıq Avstraliya iqtisadiyyatına milyardlarla dollar zərər vura bilər. -ın məlumatına görə, bu barədə "The Guardian" nəşri yazıb. "RSM Australia" şirkətinin təhlükəsizlik sahəsi üzrə eksperti Aşvin Palın sözlərin
15.11.2026 300 "Powerbank"dakı gizli düymə nə üçündür?
Smartfonların enerjisini istənilən yerdə doldurmağa imkan verən portativ enerji cihazları gündəlik həyatımızın ayrılmaz hissəsinə çevrilib. Lakin powerbank istifadəçilərinin çoxu cihazın üzərindəki kiçik düymənin əslində hansı funksiyaları yerinə yetirdiyini bilmir. xarici mediaya istinadla xəbər veri
15.11.2026 264