İmtahan stresi necə aradan qaldırılır? Effektiv üsullar - PSİXOLOQDAN AÇIQLAMA

İmtahan dövrü bir çox şagird və tələbə üçün yalnız bilik yoxlanışı deyil, həm də ciddi psixoloji təzyiq mərhələsidir. Yüksək gözləntilər, vaxt məhdudiyyəti, uğursuzluq qorxusu və nəticə narahatlığı stress səviyyəsini artıraraq diqqətin yayınmasına və performansın zəifləməsinə səbəb ola bilər. Xüsusilə buraxılış və qəbul imtahanları kimi mühüm mərhələlərdə psixoloji gərginlik daha da güclənir. Bu səbəbdən imtahan öncəsi və imtahan zamanı yaranan stressin düzgün idarə edilməsi həm nəticəyə, həm də ümumi psixoloji sağlamlığa müsbət təsir göstərir.
Mövzu ilə bağlı psixoloq Samirə Bağırova BiG.AZ-a açıqlamasında bildirdi ki, stress əslində başqalarının yaratdığı hissdir. Onun sözlərinə görə, insan özü özündən stresə düşmür: "Ətrafda baş verən hər hansısa hadisə və ya söz, insan düşüncəsindən hansı şəkildə filtr olunursa , ona uyğun hiss yaradır. Stress gərginlik, qorxu, təhlükə hisslərinin toplusudur. İmtahan məsələsinə də gəlincə, illər öncə şagird və tələbələrdə imtahan stresinə az hallarda rast gəlinirdi. Çünki təhsil motivasiya mənbəyi idi. Müasir cəmiyyətimizdə yeniyetmələrin beyni imtahanı çox vaxt "təhlükə" kimi qəbul edir və buna görə həyəcan, qorxu və gərginlik yaranır.

Səbəb yanlış düşüncə tərzidir. Bu gün imtahana hazırlaşan abituriyent düşünür ki, "əgər bu imtahanı yaxşı verməsəm, hər şey bitdi". Bu yanaşma psixologiyada Koqnitiv davranış terapiyası prinsiplərinə əsaslanır. Yəni düşüncəni dəyişmək emosiyanı da dəyişir. Əsas məsələ mükəmməl olmağı istəməmək. 100% bilmək lazım deyil, yetərincə yaxşı bilmək kifayətdir. Beyni dincəltmək vacibdir. Yaxşı yuxu, qısa gəzinti, telefon və sosial şəbəkədən bir az uzaqlaşmaq, yaddaşı gücləndirir və stressi azaldır. İnsan hədəfləri üçün səy göstərməlidir, amma özünü qurban verməli deyil".

Müəllif: İlkin Məmmədkərimov

Telegramda izləyin