8 milyard işıq ili uzaqlıqdan gələn siqnal: Yer yoxkən o yola çıxmışdı
Kosmosun dərinliklərində baş verən nəhəng toqquşmalar bəzən insan təsəvvürünün sərhədlərini aşan enerji partlayışları yaradır. Astronomlar Yer kürəsi hələ mövcud olmadığı dövrlərdə yola çıxmış və 8 milyard il boyunca kosmosda hərəkət etmiş nəhəng enerji şüasını aşkar ediblər.
Qaynarinfo xəbər verir ki, Cənubi Afrikada (CAR) yerləşən MeerKAT teleskopu vasitəsilə qeydə alınan bu siqnal indiyədək müşahidə edilən ən uzaq və ən güclü mikrodalğa lazeri kimi qeydə alınıb. Alimlər bir ulduzun parlaqlığını yüz minlərlə dəfə üstələyən bu güclü radio dalğa partlayışını "gigamaser" adlandırıblar.
Bu hadisəyə səbəb olan proses iki nəhəng qalaktikanın xaotik şəkildə bir-birinə qarışması ilə başlayır. Birləşmə zamanı sıxılan qaz buludları hidroksil molekullarını həyəcanlandırır və nəticədə radio dalğaları olduqca güclü şəkildə güclənir. Yaranan fokuslanmış şüa kosmosun keçmişi barədə məlumat daşıyan bir siqnal kimi milyardlarla işıq ili məsafə qət edir. Lazerin radio dalğa ekvivalenti sayılan maserlər qalaktik miqyasda belə güclü qarşılıqlı təsirlərin ən mühüm sübutlarından biri hesab olunur.
Cənubi Afrikadakı MeerKAT teleskopu bu rekord siqnalı "HATLAS J142935.3-002836" adlı qalaktikada aşkar edib. Normal şəraitdə bu qədər uzaq məsafədən gələn dalğaların müasir cihazlarla belə qeydə alınması çox çətin olardı. Lakin kosmos nadir təsadüf sayılan bir imkan yaradıb. Yer ilə hədəf qalaktika arasında yerləşən başqa bir göy cismi qravitasiya linzası rolunu oynayaraq siqnalı böyüdüb və fokuslayıb. Bu təbii kosmik uyğunlaşma sayəsində evrenin ən güclü "lazer" hadisəsi müşahidə oluna bilib.
Saatda 2,5 terabayt həcmində məlumat emal edən teleskop texnologiyası bu kəşfin əsas texniki bazasını təşkil edir. Tədqiqatçılar əldə edilən siqnalları analiz edərək nəhəng qara dəliklərin qidalanma prosesini və qalaktikaların təkamülünü daha yaxşı anlamağa çalışırlar. Gələcəkdə bu tip minlərlə siqnalın aşkarlanması Samanyolu qalaktikasının da milyonlarla il sonra yaşaya biləcəyi mümkün birləşmələr barədə proqnozlar verə bilər.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 654 Tarix: 14 may 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşRusiya Zaporojye, Odessa və Xarkovu VURDU
İyunun 10-na keçən gecə Rusiya qoşunları pilotsuz uçuş aparatları (PUA) və idarə olunan aviasiya bombalarından (İAB) istifadə etməklə Zaporojye şəhərinə zərbələr endirib. Ukrayna mediasına istinadən xəbər verir ki, hücumlar nəticəsində fərdi yaşayış evlərinə ziyan dəyib, bir nəfər - 59 yaşlı qadın xəsarə
20:15 127 İtaliyada bunları etmək olmaz - turistlər üçün vacib qaydalar
Bu yaxınlarda beynəlxalq mediada maraqlı bir hadisə geniş müzakirə olunub. Bir qadın restoranda yeməklə birlikdə ona pulsuz kran suyu verilmədiyi üçün İtaliyadakı bir oteli məhkəməyə verib. Lakin məhkəmə otelin xeyrinə qərar çıxarıb. xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, qərarın ədalətli olub-olmamas
20:00 132 Tramp xəbərdarlıq edib: İran ABŞ-la danışıqları uzatmasının hesabını ödəyəcək
İran özünə sərf edən razılaşma üzrə danışıqları həddindən artıq uzatdı, bunun hesabını ödəyəcəklər. APA xəbər verir ki, bu barədə ABŞ Prezidenti Donald Tramp "Truth Social"da yazıb. "Onlar özləri üçün çox sərfəli ola biləcək razılaşma üzrə danışıqları həddindən artıq uzatdılar, indi is
21:00 102 Almaniya Ukraynaya daha çox pul və avadanlıq ayrılmasını tələb etdi
Almaniya Ukraynaya dəstəyini artırmalı, onun döyüş təcrübəsindən dərs çıxarmalı və Rusiya səbəbindən Bundesverin yenidən silahlanması prosesini sürətləndirməlidir. xəbər verir ki, bu barədə Bundestaqın XDİ üzvü Bastian Ernst bildirib. Onun sözlərinə görə, Rusiya problemdir və bu, hər gün təsdiqlənir
21:15 74 Bu institut ləğv edilir
"Bakımənzilkommunlayihə" Layihə İnstitutu ləğv ediləcək. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu barədə Prezident İlham Əliyev Fərman imzalayıb. "Bakı Şəhər İcra Hakimiyyəti başçısının tabeliyində "Bakımənzilkommunlayihə" Layihə İnstitutunun ləğv edilməsi ilə bağlı zəruri tədbirlə
20:54 113 Məşhur müğənniyə 13 qadından təcavüz İTTİHAMI
Məşhur fransız müğənni və aktyor Patrik Bryuel 13 qadına təcavüzdə ittiham olunub. xarici KİV-ə istinadla xəbər verir ki, nhazırda Parisdə Patrik Bryuellə bağlı istintaq aparılır. Bildirilir ki, azı 13 qadın ifaçını cinsi xarakterli cinayətlərdə ittiham edib. İddialara əsasən, bu hadisələr 1997-2012-c
18:45 183 Xoşbəxtliyi 30 dollara almaq olar?
Xoşbəxtlik mağazada satılmır, amma onu yaratmaq üçün uyğun şərait qurmaq mümkündür. Alimlər bildirirlər ki, insanın gündəlik rifah hissi böyük məbləğlərdən deyil, kiçik, lakin düşünülmüş seçimlərdən asılı ola bilər. Psixoloji rifah sahəsində aparılan araşdırmalar və dünya xoşbəxtlik hesabatlarının nəticələr
19:45 134 Bu məktəblərdə ilk dəfə mərkəzləşdirilmiş buraxılış imtahanları keçirilir
Mədəniyyət Nazirliyinin sistemində fəaliyyət göstərən incəsənət məktəb və mərkəzlərində ilk dəfə olaraq mərkəzləşdirilmiş buraxılış imtahanlarının keçirilməsinə başlanılıb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu barədə Mədəniyyət Nazirliyi məlumat yayıb. Bildirilib ki, imtahan prosesi 8 iyun tarixində
12:03 188 Prezidentdən elektron müraciətlərlə bağlı - Fərman
Elektron müraciətlərə təşkilatlar tərəfindən, müraciət edən şəxsin seçimi əsasında, elektron və ya poçt ünvanı, yaxud Elektron Hökumət İnformasiya Sistemi (bundan sonra - EHİS) vasitəsilə yazılı cavab verilməklə baxılır. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu barədə Prezident İlham Əliyevin imzaladığ
20:49 117 
