Yayın ən sevilən qidası təhlükə yarada bilər: Dondurma alarkən bunlara diqqət edin

"Yay mövsümünün başlaması ilə dondurmaya tələbat əhəmiyyətli dərəcədə artıb. Satışda olan dondurmaların ötən ildən qalıb-qalmadığını və ya sağlamlıq üçün risk yaradıb-yaratmadığını müəyyən etmək üçün istehlakçılar məhsulun fiziki görünüşünə, etiket məlumatlarına və saxlanma şəraitinə diqqət yetirməlidirlər".

Bunu BiG.AZ-a açıqlamasında qida eksperti Asim Vəliyev bildirib.

O, qeyd edib ki, dondurmanın formasının pozulması, üzərində buz kristallarının yaranması, qablaşdırmanın deformasiyaya uğraması və ya məhsulun qeyri-təbii görünüş alması onun düzgün saxlanılmadığını göstərən əsas əlamətlərdəndir. Unutmaq olmaz ki, dondurma süd əsaslı mürəkkəb emulsiya məhsulu olduğundan mikrobioloji və kimyəvi risklərə qarşı olduqca həssasdır:

"Ötən ildən qalan və ya saxlanma qaydalarına əməl olunmadan satışa çıxarılan dondurmalar sağlamlıq üçün ciddi təhlükə yarada bilər. İstehsal, daşınma və satış mərhələlərində temperatur rejimi pozulduqda dondurulmuş mühitdə belə yaşaya bilən listeria monocytogenes, salmonella və E.coli kimi patogen mikroorqanizmlərin çoxalma riski artır. Bu isə qida zəhərlənmələrinə və digər sağlamlıq problemlərinə səbəb ola bilər.

Dondurma əridikdən sonra yenidən dondurulduqda məhsulun teksturası və bircinsliliyi pozulur. Süd komponentləri və su ayrılır, nəticədə iri və sərt buz kristalları əmələ gəlir. Bu hal həm məhsulun keyfiyyətini aşağı salır, həm də soyuq zəncirin pozulduğunu göstərir. Uzun müddət saxlanılan dondurmalarda süd yağlarının oksidləşməsi baş verir ki, bu zaman dad və qoxu dəyişir, həmçinin insan sağlamlığı üçün arzuolunmaz olan peroksidlər və sərbəst radikallar yarana bilər.

Dondurma alarkən qablaşdırmanın üzərində yazılan "dietik", "fit", "şəkərsiz", "uşaqlar üçün" və ya "təbii" kimi ifadələrə kor-koranə inanmaq olmaz. Məhsulun real tərkibini öyrənmək üçün etiketin arxa hissəsindəki məlumatlar diqqətlə oxunmalıdır. Bəzi hallarda "şəkərsiz" adı altında satılan məhsulların tərkibində yüksək qlisemik indeksə malik fruktoza siropu, maltodekstrin və ya qarğıdalı siropu istifadə oluna bilər.

Keyfiyyətli dondurma əsasən süd yağından hazırlanmalıdır. Əgər məhsulun tərkibində hidrogenləşdirilmiş bitki yağları göstərilibsə, bu, trans yağ riskini artırmaqla yanaşı, məhsulun qida dəyərini də aşağı salır. Süni dadlandırıcılar və həddindən artıq kimyəvi rəngləndiricilərdən istifadə edilən məhsullardan uzaq durmaq tövsiyə olunur.

İstehlakçılar qablaşdırması əzilmiş, sıxılmış və ya formasını itirmiş dondurmaları almamalıdırlar. Paketin üzərində qırov təbəqəsinin olması və ya içəridə iri buz dənəciklərinin hiss edilməsi məhsulun əridilərək yenidən dondurulduğuna işarədir. Həmçinin istehsal və son istifadə tarixlərinin yoxlanılması vacib şərtlərdən biridir.

Dondurma xüsusilə həssas əhali qrupları üçün əlavə risklər daşıya bilər. Laktoza dözümsüzlüyü olan şəxslər, süd zülallarına qarşı həssaslığı olan insanlar, eləcə də allergik şəxslər məhsulun tərkibini diqqətlə oxumalıdırlar. Çərəzli, qozlu, fındıqlı və ya qlüten tərkibli dondurmalar bəzi insanlarda ciddi allergik reaksiyalara, hətta anafilaktik şoka səbəb ola bilər. Buna görə də qablaşdırma üzərindəki allergen xəbərdarlıqlarına xüsusi diqqət yetirilməlidir".

Telegramda izləyin