"Udi icması Azərbaycanın çoxmədəniyyətli cəmiyyətinin ayrılmaz, doğma və dəyərli bir hissəsidir" - millət vəkili Bəhruz Məhərrəmov

"Obyektiv mövqeli və regionla bağlı ciddi araşdırmalar aparmış tarixçilər də təsdiq edər ki, Qafqazın çoxəsrlik tarixi-siyasi mənzərəsi nəzərdən keçirildikdə, Qarabağ və Şərqi Zəngəzur daxil olmaqla bütün xristian irsinin birbaşa Qafqaz Albaniyasının dövlətçilik və mədəniyyət salnaməsinə aid olduğu təkzibedilməz faktlarla sübut olunur. Min ilə yaxın müstəqil siyasi mövcudluğunu saxlayan Albaniya dövləti, Şərq xristianlıq ənənəsinin özünəməxsus mərkəzlərindən biri kimi zəngin memarlıq, idarəetmə və dini-mədəni infrastruktura malik olmuş, Cavanşir kimi görkəmli hökmdarların iri imperiyalar arasında balanslaşdırılmış siyasi xətti regionun müstəqilliyini qorumuş, Alban Apostol Kilsəsi isə özünün avtokefal statusu ilə Şərq xristian aləmində aparıcı və müstəqil mövqe tutmuşdur". Bu sözləri BiG.AZ-a açıqlamasında millət vəkili Bərhuz Məhərrəmov bildirib.

Onun sözlərinə görə, bu baxımdan, sözügedən tarixi-mədəni irs birmənalı və istisnasız şəkildə Azərbaycan xalqının İslamdan əvvəlki dövrə aid milli-mənəvi sərvətidir və son dövrlərdə xarici ölkələrin qanunverici orqanlarında, ayrı-ayrı siyasi beyin mərkəzlərində və qərəzli media resurslarında bu zəngin irsin "erməni mədəniyyəti" kimi qələmə verilməsi siyasi spekulasiyadan başqa bir şey deyil: "Məhz bu çərçivədə bəzi xarici dairələrin "xristian irsinin qoruyucusu" cildinə girərək apardığı dırnaqarası müdafiə kampaniyaları, Azərbaycanın suveren hüquqlarına və tarixi yaddaşına edilən açıq hörmətsizlikdir. Minilliklər boyu bu torpaqlarda formalaşan mədəniyyəti, onun mahiyyətini və ruhunu Azərbaycan cəmiyyətindən daha yaxşı dərk edəcək və ona sahib çıxacaq ikinci bir tərəf yoxdur.

Bu baxımdan, Azərbaycan dövlətinin işğaldan azad edilmiş Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda həyata keçirdiyi sürətli bərpa və quruculuq prosesində xristian irsimizə nümayiş etdirdiyi xüsusi ehtiram, daha dəqiq desək, konseptual olaraq bütün tarixi-dini abidələrə eyni dərəcədə həssaslıqla yanaşılması xarici saxta təbliğata ən tutarlı cavabdır. Eyni zamanda, Alban çarlığının qədim inzibati və dini mərkəzlərinin yerləşdiyi digər bölgələrdə - Şəki, Qəbələ və Qax rayonlarında kilsə və monastırların dövlət və Heydər Əliyev Fondu xətti ilə yüksək peşəkarlıqla bərpa olunması, mühəndis-bərpa işlərinin elmi əsaslarla aparılması Azərbaycanın öz tarixi irsinə olan dərin sadiqliyini əyani şəkildə göstərir. Bu prosesdə müstəsna məqamlardan biri də dövlətimizin öz milli mənşə istiqamətlərimizdən olan Qafqaz Albaniyasının birbaşa etnik və mənəvi varisləri sayılan Alban-Udi xristian dini icmasına göstərdiyi xüsusi diqqət və qayğıdır. Udi icması Azərbaycanın çoxmədəniyyətli cəmiyyətinin ayrılmaz, doğma və dəyərli bir hissəsidir. Dövlət tərəfindən Qəbələnin Nic qəsəbəsindəki Müqəddəs Yelisey və Məryəm Ana kilsələrinin, Qax və Şəkidəki alban məbədlərinin bərpa edilərək Udi icmasının dini ayinlərini azad şəkildə icra etməsi üçün istifadəyə verilməsi Azərbaycanın multikulturalizm modelinin əyani təzahürüdür.

Vətən müharibəsindən sonra Alban-Udi din xadimlərinin Kəlbəcərdəki Xudavəng monastırını, Xocavənddəki Amaras məbədini və digər tarixi alban kilsələrini ziyarət edərək orada dualar oxumaları bu irsin əsl sahiblərinə qovuşduğunu bütün dünyaya nümayiş etdirmişdir. Yəni hərbi, siyasi və diplomatik zəfərlərimizin davamı kimi Azərbaycanın real müstəvidə həyata keçirdiyi abidələrin bərpası, Udi icmasına göstərilən dövlət qayğısı və tarixi irsin qorunması siyasəti də kənardan idarə olunan saxtakar diplomatik oyunları bütünlüklə iflasa uğratmış və bir daha göstərmişdir ki, regionda xristian irsinin həqiqi hamisi və varisi müstəqil Azərbaycan dövlətidir".

Müəllif: İlkin Məmmədkərimov

Telegramda izləyin