Yüksək performanslı insanlarda dərin tükənmişliyi necə tanımaq olar? - 3 əlamət
Hətta nüfuzlu, təcrübəli və istedadlı mütəxəssislər belə yüksək məhsuldarlığı və özlərinə inamı qorumaqda çətinlik çəkdiklərini etiraf edirlər. Onlar adətən yüksək nailiyyətlərə və vəziyyət üzərində tam nəzarətə öyrəşiblər. Bir çoxu uğursuzluqları özünə qarşı sərt tənqid prizmasından qiymətləndirir.
Qaynarinfo xəbər verir ki, "Your Tango" yazır.
Nəşr qeyd edir ki, tükənmişliklə mübarizə geniş yayılmış haldır. Amerika Psixoloji Assosiasiyasının məlumatına görə, "işlə bağlı stressin mənfi nəticələrini işçilərin təxminən 3-də 5-i yaşayır; bunlara maraq, motivasiya və enerji itkisi, eləcə də məhsuldarlığın azalması daxildir".
"Mənfi və qarışıq xəbərlərlə, həyatın bütün sahələrində qeyri-müəyyənliklə və gələcəklə bağlı narahatlıqlarla mübarizə aparmaq üçün biz çox daha çox enerji sərf edirik. Biz müxtəlif itkilər yaşayırıq - gündəlik məyusluqlardan tutmuş həyatın mənasının itirilməsinə qədər", deyə materialda bildirilir.
Beynin vəzifəsi bu fasiləsiz informasiya axınını - dəyişiklikləri, itkiləri, təhlükələri, konfliktləri və qorxuları - emal edərək insana məna vermək və təhlükəsizliyi təmin etməkdir.
Məqalədə qeyd olunur ki, təhlükəsizliyi prioritet edən quruluşuna görə beynin alın payı stress və təzyiq altında ilk olaraq zəifləyir. Bu hissə planlama, qərarvermə, əhvalın tənzimlənməsi, yaradıcılıq və özünənəzarət funksiyalarına cavabdehdir.
Mütəxəssislər yüksək iş qabiliyyətinə malik insanlarda çox vaxt tədricən ortaya çıxan dərin tükənmişliyin 3 əsas əlamətini qeyd ediblər:
1. İnsanlar daha çox tənqidi yanaşmağa başlayır
Araşdırmalara əsasən, özünə qarşı mərhəmətli münasibət iş məmnunluğunu artırır və tükənmişliyin qarşısını alır. Eyni zamanda, işə yeni başlayan (10 ildən az təcrübəsi olan) əməkdaşların özlərinə daha mehriban yanaşdığı, uzun illər işləyənlərin isə daha sərt olduğu müəyyən edilib.
2. Qərar verməkdə çətinlik yaranır
Məsələn, insan axşam nə bişirəcəyini seçə bilmir və ya nə izləyəcəyini qərarlaşdırmaq üçün uzun vaxt sərf edir.
"Beynin alın payı qərarvermə mərkəzidir və onun enerjisi tükəndikdə insan resurslarına qənaət etməyə başlayır: bəzi qərarları verir, digərlərində isə ilişib qalır", deyə məqalədə bildirilir.
Tədqiqatlar göstərir ki, tükənmişlik depressiya və narahatlıq səviyyəsinin artması ilə sıx bağlıdır. Yüksək tükənmişlik yaşayan işçilərdə yaddaş, diqqət və icra funksiyaları testlərində daha zəif nəticələr qeydə alınıb.
Eyni zamanda güclü ailə dəstəyi olan insanlar daha az tükənmişlik hiss etdiklərini bildiriblər, lakin bu dəstək idrak funksiyalarında yaranan enişi tam şəkildə kompensasiya etməyib.
3. İnsanlar hər şeyi ağ-qara görməyə başlayır
Araşdırmalara görə, stress və yorğunluq insanın baxış bucağını daraldır və dünyanı daha çox "ya yaxşı, ya pis" kimi ikili şəkildə dəyərləndirməsinə səbəb olur.
"Beyin sizi qorumaq üçün məlumatı sürətlə təhlükə və ya təhlükəsiz kimi qiymətləndirir. Bu zaman alın payının yaradıcılıq və əlaqələr qurma qabiliyyəti zəifləyir", deyə izah edilir.
Mütəxəssislər bildirirlər ki, özünü daha çox işləməyə məcbur etmək əvəzinə, beyinlə əməkdaşlıq etmək daha düzgün yanaşmadır.
"Yorğunluğun incə əlamətlərini tanımaq və onları özünü qınamaq əvəzinə informasiya kimi qəbul etmək lazımdır. Bu, telefonun batareya göstəricisi kimidir - yenidən enerji toplamaq vaxtıdır. Kiçik bir özünüdərk məşqi ilə başlamaq tövsiyə olunur", deyə materialda vurğulanır.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş









