Alimlər "mənfi zaman" fenomenini sübut etdi
Toronto Universitetinin tədqiqatçıları öz təcrübələrində "mənfi zaman" fenomenini müşahidə etdiklərini açıqladılar.
BAKU.WS xarici mətbuata istinadən xəbər verir ki, işığın bəzən maddəyə daxil olmamışdan əvvəl onun içindən çıxmış kimi göründüyü bu vəziyyət kvant fizikasında yeni bir mübahisəyə səbəb olub.
Elm adamları çoxdan bilirdilər ki, işığın bəzən materialı içəriyə girmədən tərk etdiyi görünür.
Ancaq bu, dalğaların maddə tərəfindən necə təhrif edildiyinə görə çox vaxt bir illüziya kimi izah edilirdi.
Toronto Universitetinin tədqiqatçıları yeni bir araşdırmada "mənfi zaman" fenomeninin fiziki bir reallıq olduğunu ortaya çıxardıqlarını iddia edirlər.
Tədqiqatçılar işıq hissəcikləri (fotonlar) və atomlar arasındakı qarşılıqlı əlaqəni araşdıraraq bu nəticəyə gəliblər.
Fotonlar atomlardan keçərkən bəziləri atomlar tərəfindən udulur və yenidən yayılır. Bu qarşılıqlı təsir atomları müvəqqəti olaraq daha yüksək enerji vəziyyətinə gətirir.
Daniela Anqulonun rəhbərlik etdiyi qrup atomların bu həyəcanlı vəziyyətdə nə qədər qaldığını ölçəndə təəccüblü bir nəticə əldə ediblər: Bu dəfə mənfi idi. Yəni, atomlar fotonları udmazdan əvvəl həyəcanlanmış vəziyyətdən çıxmış kimi görünürdü. Tədqiqatçılar vurğulayırlar ki, bu tapıntılar zamana səyahət demək deyil. Aephraim Steinberg, "Biz zamanda geriyə gedən bir şey demək istəmirik. Bu, yanlış şərhdir" deyə izah verib.
Tədqiqatçılar bu tapıntıların Eynşteynin xüsusi nisbilik nəzəriyyəsini pozmadığını da bildirirlər.
Heç bir şeyin işıqdan daha sürətli hərəkət edə bilməyəcəyini ifadə edən bu nəzəriyyə məlumat daşımayan fotonlar üçün keçərli deyil.
"Mənfi vaxt" anlayışı elmi ictimaiyyətdə həm maraq, həm də şübhə ilə qarşılanıb. Alman fiziki Sabine Hossenfelder kimi bəzi elm adamları bu tapıntıların zamanın keçməsi ilə əlaqəli olmadığını iddia edirlər.
"Mənfi zaman" fenomeninin praktik tətbiqləri hələ aydın deyil. Bununla belə, bu tapıntılar bizə kvant hadisələrini daha yaxşı anlamağa və yeni texnologiyalar inkişaf etdirməyə kömək edə bilər.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 800 Tarix: 29 dekabr 2024
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşRusiya Kiyevi raket atəşinə tutdu, paytaxtda partlayışlar baş verdi
Rusiya Silahlı Qüvvələri Ukraynanın paytaxtı Kiyevə növbəti raket hücumu həyata keçirib. BİG.AZ Associated Press-ə istinadən xəbər verir ki, şəhər meri Vitali Kliçko bildirib ki, paytaxtın müxtəlif ərazilərində partlayış səsləri eşidilib və hava hücumundan müdafiə sistemləri işə düşüb. Ukrayna Silahl
24.07.2026 214 "TikTok" 7 milyon dollar cərimələndi
Cənubi Koreyanın Şəxsi Məlumatların Mühafizəsi Komissiyası "TikTok"u məlumatları qanunsuz olaraq topladığı və istifadə etdiyinə görə, 10,3 milyard von (7 milyon dollar) cərimələyib. "Yonhap" agentliyinə istinadla xəbər verir ki, bu barədə Cənubi Koreyanın Şəxsi Məlumatların Mühafizəs
24.07.2026 179 Fransada meşə yanğınları geniş əraziləri külə döndərib, Aİ-dən yardım istənilib
Fransada davam edən meşə yanğınları nəticəsində indiyədək təxminən 50 min hektar ərazi yanaraq məhv olub. BİG.AZ France 24-ə istinadən xəbər verir ki, ölkənin mülki təhlükəsizlik üzrə baş direktoru Jülyen Marion bildirib ki, Fransa son illərin ən ağır yanğın mövsümlərindən birini yaşayır. Onun sözlərin
24.07.2026 199 Onlayn alış-verişdə hüquqlarınız necə qorunur? - HÜQUQŞÜNASDAN AÇIQLAMA
Elektron ticarətin sürətlə inkişafı ilə yanaşı, onlayn alış-veriş edənlərin sayı da ildən-ilə artır. Rahatlıq və vaxta qənaət baxımından üstünlük qazanan bu alış-veriş üsulu bəzi hallarda istehlakçıların məhsulun keyfiyyəti, çatdırılma, geri qaytarılma və ödənişlə bağlı problemlərlə üzləşməsinə səbə
24.07.2026 234 ÜST: Xəstəxanalar istilik dalğalarına ciddi hazırlaşmalıdırlar
Avropa ölkələri həddindən artıq isti hava şəraiti fonunda səhiyyə sistemlərini pandemiyaya qarşı hazırlıqlarla eyni səviyyədə təşkil etməlidirlər. Ölkə.az xəbər verir ki, bu barədə Dünya Səhiyyə Təşkilatının (ÜST) Avropa üzrə regional direktoru Hans Kluqe TASS-a açıqlama verib:. "Xəstəxanaları
24.07.2026 153 Rəngli makaronlar sağlamlıq üçün təhlükəlidirmi?
Son illər market rəflərində və restoran menyularında müxtəlif rənglərdə - yaşıl, qırmızı, qara, narıncı və bənövşəyi makaronlara daha çox rast gəlinir. Görünüşü ilə diqqət çəkən bu məhsullar istehlakçılarda maraqla yanaşı, müəyyən suallar da yaradır. Rəngli makaronlar hansı üsulla hazırlanır?. Onları
24.07.2026 418 "Space TV"nin bank hesablarına həbs qoyuldu (SƏBƏB)
"Space TV" Müstəqil Televiziya və Radio Şirkətinin bank hesabları üzərinə 140 313,06 ABŞ dolları həcmində həbs qoyulub. Qaynarinfo-nun əldə etdiyi məlumata görə, Bakı Kommersiya Məhkəməsi "Xalq Bank" ASC-nin müvəqqəti təminat tədbirinin tətbiqi ilə bağlı ərizəsini qismən təmin edib
24.07.2026 440 Prezidentdən Rəşad Aslanovla bağlı İKİ SƏRƏNCAM
Rəşad Fəxrəddin oğlu Aslanov Azərbaycan Respublikasının İtaliya Respublikasında, eyni zamanda Malta Respublikasında, San Marino Respublikasında fövqəladə və səlahiyyətli səfiri və Azərbaycan Respublikasının Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Ərzaq və Kənd Təsərrüfatı Təşkilatı, Ümumdünya Ərzaq Proqramı
24.07.2026 230 Kanadada meşə yanğınları - 11 min hektar ərazi yanıb
Kanadanın Britaniya Kolumbiyası əyalətində meşə yanğınları 20-ə yaxın yaşayış evi və digər tikilini məhv edib. Bu barədə "CBC" telekanalı məlumat yayıb. Meşə yanğını bölgənin şimal-qərbində - Klinton şəhərinin ətrafında tüğyan edir. Yanğının ümumi sahəsi 11 min hektar ərazini əhatə edir. Küləyi
24.07.2026 148