Süni intellekt müəllimləri əvəz edəcək? - TƏHSİL EKSPERTİNDƏN AÇIQLAMA

Son illər süni intellekt texnologiyalarının sürətli inkişafı bir çox peşələrin gələcəyi ilə bağlı ciddi müzakirələr yaradıb. Xüsusilə inkişaf etmiş ölkələrdə bəzi məktəblərdə robot və süni intellekt əsaslı tədris sistemlərinin tətbiqi diqqət çəkir. Artıq bir sıra ölkələrdə dərs prosesində müəllimlərə kömək edən rəqəmsal platformalar, virtual assistentlər və avtomatlaşdırılmış tədris proqramları istifadə olunur.

Bu vəziyyət isə "gələcəkdə müəllimləri robotlar əvəz edə bilərmi?" sualını yenidən gündəmə gətirib. Bəs süni intellektin sürətli inkişafı uzun illər sonra müəllim peşəsinin tamamilə yox olmasına səbəb ola bilərmi?
Mövzu ilə bağlı təhsil eksperti Şəmsi Qoca BiG.AZ-a açıqlamasında bildirdi ki, süni intellekt nə qədər inkişaf etsə də, müəllimlik peşəsini tamamilə yox edə bilməz, çünki bu peşə sadəcə informasiya ötürməkdən ibarət deyil. Əgər funksiya yalnız dərslikdəki bilikləri, düsturları və ya tarixi faktları şagirdə çatdırmaq olsaydı, süni intellekt bunu insandan qat-qat mükəmməl edərdi. Lakin həqiqi müəllimlik həm də pedaqogikadır, tərbiyədir və insan mənəviyyatının formalaşdırılmasıdır. Onun sözlərinə görə, robot şagirdə hər hansı bir elmi tənliyi öyrədə bilsə də, ona Vətən sevgisini, vicdanı, xeyirxahlığı və insanlıq fəlsəfəsini aşılaya bilməz, çünki bu dəyərlər proqramlaşdırılmış alqoritmlərlə deyil, yalnız ruhla və qəlblə ötürülür: "Təhsil prosesində şagirdlə müəllim arasında yaranan canlı emosional bağ, səs tonunun istiliyi, bir baxış, vaxtında verilən təsəlli və ya ruhlandırıcı söz gənc nəslin xarakterinin bünövrəsini qoyur. Heç bir texnologiya uşağın gözlərindəki kədəri və ya daxili potensialı insan fəhmi və sevgisi ilə duya bilməz. Bizim klassik irsimizdə, Şərq fəlsəfəsində, Nizami və Füzuli kimi dahilərin yaradıcılığında uca tutulan ustad-şagird münasibətlərini mexanikləşdirmək təhsilin ruhunu öldürmək demək olar.

Gələcəkdə müəllimin rolu sadəcə formasını dəyişəcək və o, məlumat ötürən şəxsdən prosesi idarə edən, istiqamət verən bir rəhbərə, mentora çevriləcək. Siniflərdə texnoloji köməkçilər, yazı işlərini yoxlayan və fərdi proqramlar quran süni intellekt sistemləri mütləq olacaq və onlar müəllimin işini yüngülləşdirəcək. Yəni, texnologiya müəllimin rəqibi deyil, onun ən güclü köməkçisi olacaq, lakin o texnologiyanın başında və sinifdə son sözü deyən mənəvi qüvvə kimi yenə də İnsan-Müəllim dayanacaq. Süni intellekt dərslikləri əvəz edə bilsə də, insanın daxili dünyasını inşa edən müqəddəs müəllim simasını heç vaxt əvəzləyə bilməyəcək".

Müəllif: İlkin Məmmədkərimov

Telegramda izləyin