Bakı qlobal təhlükəsizlik dialoqunun mühüm platformasına çevrilir

Azərbaycan Respublikası Dövlət Təhlükəsizliyi Xidmətinin (DTX) təşkilatçılığı ilə "Qlobal təhlükəsizlik arxitekturasında yeni çağırışlar və terrorçuluğa qarşı effektiv əməkdaşlıq mexanizmlərinin formalaşdırılması" mövzusunda IV Bakı Təhlükəsizlik Forumu öz işinə başlayıb. Forumun əhəmiyyəti ilk növbədə iştirakçıların coğrafiyası və təmsilçilik səviyyəsi ilə bağlıdır. Tədbirdə beynəlxalq təşkilatların, eləcə də 100-dən artıq ölkənin xüsusi xidmət orqanlarının rəhbərləri və yüksək səviyyəli nümayəndələri iştirak edir. Təxminən 600 iştirakçının Bakıda təhlükəsizlik məsələləri ətrafında fikir mübadiləsi aparması forumun regional çərçivəni aşan platformaya çevrildiyini göstərir.

Bu, 2023-cü ildən etibarən formalaşan davamlı dialoq çərçivəsində keçirilən dördüncü forumdur. Təhlükəsizlik məsələlərinin əsas müzakirə mövzusu olması və son illərdə dünya miqyasında yeni təhlükəsizlik çağırışlarının meydana çıxması tədbirin aktuallığını daha da artırır.

Mövzu ilə bağlı BiG.AZ-a açıqlama verən politoloq Turan Rzayev bildirib ki, forumda diqqət çəkən əsas məqamlardan biri Prezident İlham Əliyevin iştirakçılara müraciəti olub. Dövlət başçısının "Təhlükəsizlik anlayışı artıq ayrı-ayrı dövlətlərin sərhədləri ilə məhdudlaşmır" fikri müasir beynəlxalq münasibətlərin reallıqlarını ifadə edən mühüm yanaşmadır. Bu gün bir ölkədə meydana çıxan böhran yalnız həmin dövlətin siyasi və təhlükəsizlik mühitinə təsir göstərməklə məhdudlaşmır. Belə hadisələr enerji təchizatından nəqliyyat dəhlizlərinə, ərzaq bazarlarından maliyyə sistemlərinə, kiberməkandan informasiya mühitinə qədər bir-biri ilə əlaqəli çoxsaylı sahələrdə nəticələr doğura bilir. Bu baxımdan milli və beynəlxalq təhlükəsizlik arasındakı sərhədlər əvvəlki qədər kəskin deyil və dövlətlərin təhlükəsizlik gündəliyi getdikcə regional və qlobal proseslərlə daha sıx əlaqələnir:

"Prezident İlham Əliyevin "Dünyada sülhün, sabitliyin və təhlükəsizliyin təmin olunması bütün dövlətlərin ortaq məsuliyyətidir" fikri də forumun əsas yanaşmasını ifadə edir. Təhlükəsizliyin yalnız ayrı-ayrı dövlətlərin öz sərhədlərini qoruması ilə təmin olunması mümkün deyil. Transmilli cinayətkarlıq, terrorçuluq, ekstremizm, qanunsuz silah və narkotik dövriyyəsi, eləcə də kibercinayətkarlıq kimi təhdidlər müxtəlif ölkələrin ərazisindən keçən maliyyə, logistika, informasiya və texnoloji şəbəkələrlə bağlıdır. Buna görə də həmin təhdidlərə qarşı mübarizə dövlətlərarası koordinasiyanı, operativ məlumat mübadiləsini və xüsusi xidmət orqanları arasında davamlı peşəkar əlaqələri zəruri edir.

Forumun gündəliyini aktual edən əsas amillərdən biri də təhlükələrin xarakterinin dəyişməsidir. Əvvəllər təhlükəsizlik məsələləri daha çox hərbi-siyasi və sərhəd təhdidləri kontekstində qiymətləndirilirdisə, hazırda kritik infrastrukturun qorunması, kibertəhlükəsizlik, maliyyə axınlarının izlənilməsi, informasiya məkanının təhlükəsizliyi, nəqliyyat və enerji sistemlərinin dayanıqlılığı da xüsusi xidmət orqanlarının fəaliyyətində mühüm yer tutur. Prezidentin müraciətində enerji və ərzaq təhlükəsizliyi ilə yanaşı, nəqliyyat və kommunikasiya əlaqələrinin də vurğulanması təhlükəsizlik anlayışının kompleks xarakter aldığını göstərir.

Forumun Bakıda keçirilməsi də Azərbaycanın son illərdə beynəlxalq və regional platformalarda təhlükəsizlik, enerji, nəqliyyat və kommunikasiya məsələlərinin müzakirə olunduğu mühüm dialoq məkanlarından birinə çevrilməsi fonunda diqqət çəkir. Bakı Təhlükəsizlik Forumunun xüsusi xidmət orqanlarının rəhbərləri və yüksək səviyyəli nümayəndələri formatında təşkil edilməsi bu platformaya ayrıca institusional məzmun verir. Burada əsas məqsəd müxtəlif dövlətlərin bütün məsələlər üzrə mövqelərinin eyniləşdirilməsi deyil, ortaq təhlükələr barədə fikir mübadiləsi aparmaq və praktiki əməkdaşlıq kanallarını açıq saxlamaqdır.

Prezident İlham Əliyevin müraciətində qarşılıqlı etimadın möhkəmləndirilməsi və açıq, etibarlı dialoq əsasında tərəfdaşlıqların qurulmasına xüsusi diqqət yetirilməsi də təsadüfi deyil. Təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlıqda məlumatın operativliyi ilə yanaşı, onun etibarlılığı, tərəfdaşlar arasında qarşılıqlı etimad və əlaqə kanallarının davamlılığı xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Müxtəlif siyasi mövqelərə malik dövlətlərin təhlükəsizlik orqanları arasında konkret transmilli təhdidlər üzrə peşəkar dialoqun qorunması təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlığın davamlılığı baxımından mühüm amildir.

Bu baxımdan IV Bakı Təhlükəsizlik Forumu yalnız müxtəlif ölkələrin nümayəndələrinin bir araya gəldiyi tədbir deyil, dəyişən qlobal təhlükəsizlik mühitinin yaratdığı çağırışların müzakirə edildiyi və praktiki əməkdaşlıq imkanlarının nəzərdən keçirildiyi platforma kimi çıxış edir. Forumun davamlı xarakter daşıması isə təhlükəsizlik məsələləri üzrə beynəlxalq dialoqun institusional əsaslarının möhkəmləndirilməsi baxımından diqqət çəkir".

Telegramda izləyin