Milyonlarla insanın müəmmalı ölüm səbəbi AŞKARLANDI
Alimlər geniş araşdırma apararaq milyonlarla insanın niyə vaxtından əvvəl öldüyünü öyrəniblər.
Son illərdə alimlər iqlim dəyişikliyinin nəticələrini və onun ətraf mühitə, ekosistemlərə, insan və heyvan sağlamlığına təsirini fəal şəkildə araşdırırlar. Yeni araşdırma milyonlarla insanın ölümünə səbəb ola biləcək gözlənilməz faktorları müəyyən edib.
Lent.az-ın xarici KİV-ə istinadla xəbərinə görə, Karolinsk İnstitutundan bir qrup alimin apardığı araşdırma mühüm kəşfi üzə çıxarıb. Araşdırmaya görə, havanın çirklənməsinə uzun müddət məruz qalma Hindistanda milyonlarla vaxtından əvvəl ölümün əsas səbəblərindən biridir.
Karolinsk İnstitutundan Petter Lyunqmanın rəhbərlik etdiyi araşdırma, Hindistanda havanın incə hissəciklərdən (2,5 mikrondan az) çirklənməsinin milyonlarla vaxtından əvvəl ölümə səbəb olduğunu müəyyən edib. Bu hissəciklər ağciyərlərə və qan dövranına daxil olaraq sağlamlıq üçün ciddi təhlükə yaradır.
Lyunqmanın sözlərinə görə, 2009-2019-cu illər arasında Hindistanın 655 rayonundan alınan məlumatlara əsaslanan araşdırma, hissəciklərin konsentrasiyasında hər kubmetrə düşən hər 10 mikroqram artımın ölüm hallarının 8,6 faiz artması ilə əlaqəli olduğunu göstərib.
Araşdırma 2009-cu ildən 2019-cu ilə qədər Hindistanda təxminən 3,8 milyon ölümün hər kubmetr üçün tövsiyə olunan 40 mikroqramlıq havanın çirklənməsi səbəbindən baş verdiyini müəyyən edib. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının havanın çirklənməsini hər kubmetr üçün 5 mikroqramla məhdudlaşdıran tövsiyələrini nəzərə alsaq, Hindistanda nəzərdən keçirilən dövrdə ölüm nisbəti 16,6 milyon hadisəyə qədər ola bilər ki, bu da 10 il ərzində ümumi ölümlərin təxminən 20 faizini təşkil edir.
Araşdırma göstərib ki, bütün Hindistan hava çirkliliyi ilə ÜST-nin tövsiyələrini üstələyir və təxminən 1,4 milyard insana təsir edir. Bəzi ərazilərdə hissəciklərin səviyyəsi hər kubmetrdə 119 mikroqrama çatır və bu, sağlamlığa ciddi təhlükə yaradır.
Alimlər belə qənaətə gəliblər ki, Hindistanda mövcud hava keyfiyyəti qaydaları ictimai sağlamlığı qorumaq üçün kifayət deyil. Onlar vurğulayırlar ki, emissiyaların azaldılması üçün daha sərt qaydaların və effektiv tədbirlərin tətbiqi vəziyyətin yaxşılaşdırılması üçün çox vacibdir.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 662 Tarix: 22 dekabr 2024
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş
Ötən gün polis əməkdaşları tərəfindən 31 kq narkotik vasitə aşkarlanıb
Ötən gün polis əməkdaşları tərəfindən 31 kq narkotik vasitə aşkarlanıb. Bu barədə BİG.AZ-a Daxili İşlər Nazirliyindən məlumat verilib. Bildirilib ki, qanunsuz dövriyyədən çıxarılan narkotik vasitələr 1 kiloqramdan artıq heroin, 25,9 kiloqrama yaxın marixuana, 1,4 kiloqramdan artıq psixotrop maddə metamfetamin
10.01.2026 158 Azərbaycan Türkiyədən mebel idxalına çəkdiyi xərci 10 %-ə yaxın azaldıb
2025-ci ildə Azərbaycan Türkiyədən 136,877 milyon ABŞ dolları dəyərində mebel, kağız və meşə məhsulları idxal edib. "Report" Türkiyə İxracatçılar Məclisinə istinadən xəbər verir ki, bu, 2024-cü illə müqayisədə 9,8 % azdır. Təkcə dekabrda isə Türkiyə Azərbaycana 10,238 milyon ABŞ dolları dəyərind
10.01.2026 128 Bu şəxslərə yanvarın 11-i ilə bağlı PİS XƏBƏR
Abşeron yarımadasında yanvarın 11-də gilavar küləyinin arabir güclənəcəyi gözlənilir. Bu barədə BİG.AZ-a Milli Hidrometeorologiya Xidmətindən məlumat verilib. Qeyd edilib ki, bu da bəzi meteohəssas insanlarda narahatlıq hissi yarada bilər
10.01.2026 217 Şamaxı və Göyçayda heyvan satışı bazarları açıldı
Şamaxı və Göyçay rayonlarında yerləşən heyvan satışı bazarları biotəhlükəsizlik tələblərinə uyğunlaşdırılıb. AQTA tərəfindən aparılan qiymətləndirmənin nəticələrinə əsasən hər iki bazarın fəaliyyətə başlaması ilə bağlı qərar verilib. xəbər verir ki, bazarlarda sanitar-gigiyenik və baytarlıq tələblərin
10.01.2026 150 SON DƏQİQƏ! Azərbaycanda ZƏLZƏLƏ OLDU
Şamaxı rayonunda zəlzələ qeydə alınıb. BİG.AZ xəbər verir ki, bu barədə Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası nəzdində Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzi məlumat yayıb. Bildirilib ki, zəlzələnin maqnitudası 3.8 olub. Yeraltı təkanlar rayonun bir sıra ərazilərində hiss olunub
10.01.2026 487 Everestdəki dəniz fosilləri hardan gəlir? - Tapıntılar alimləri heyrətləndirdi
Yüksək hündürlükdə dəniz fosillərinin mövcudluğu yalnız təəccübləndirmir, həm də milyonlarla il ərzində Yer səthinin necə dəyişdiyini göstərir. Bəzi insanlar bu fosillərin dağ zirvələrində olmasını ani bir fəlakət, məsələn, böyük daşqınla izah edə bilərlər. Lakin əsl səbəb qədim dənizlər və Yer qabığını
10.01.2026 162 "Ethiopian Airlines" Afrikanın ən böyük hava limanının tikintisinə başlayıb
"Ethiopian Airlines" aviaşirkəti rəsmi olaraq Efiopiyanın Bişoftu şəhərində 12,5 milyard dollar dəyərində yeni beynəlxalq hava limanının tikintisinə başlayıb. "Report" xəbər verir ki, bu barədə "Reuters" agentliyi məlumat yayıb. Layihənin tamamlanmasından sonra 2030-cu ild
10.01.2026 145 Venesuela və ABŞ səfirlikləri açıla bilər: Delsi Rodrigesdən açıqlama
"Venesuela və ABŞ iki ölkənin səfirliklərinin açılması imkanlarını araşdırırlar". -ın xəbərinə görə, bu barədə Bolivar Respublikasının prezidenti səlahiyyətlərini icra edən Delsi Rodriges "Venezolana de Televisión" telekanalının efirində məlumat verib. O qeyd edib ki, ölkə Venesuelad
10.01.2026 133 Etirazçılar Kirman şəhərində Zəhra məscidini yandırıb
İranın cənub-şərqində yerləşən Kirman şəhərində Zəhra məscidi yandırılıb. "Report" xəbər verir ki, bu barədə İranın "Tasnim" xəbər agentliyi məlumat yayıb. Bildirilib ki, məscid etirazçılar tərəfindən yandırılıb. Həmçinin atılan daşlar nəticəsində şüşələri sındırılıb
10.01.2026 175 
